Cục diện mới tại biển Đông
Trung cộng trong hơn 3 thập niên vừa qua phát triển như vũ bão trở thành nền kinh tế lớn thứ hai thế giới, và đang rút ngắn khoảng cách rất nhanh chóng với Hoa kỳ về kinh tế, về công nghệ nhất là công nghệ quốc phòng, họ đã có được những thành tựu vượt bật trong một thời gian ngắn làm ngạc nhiên những nhà phân tích chiến lược trên thế giới, điều này đã làm thay đổi tư duy và lối hành xử của giới lãnh đạo và cả người dân nước này.
Đặng Tiểu Bình hình như đã tiên liệu được sự hãnh tiến của những người lãnh đạo kế thừa sau khi ông ta mất nên đã để lại một lời dặn dò như một cẩm nang cho họ, đó là: Thao quang dưỡng hối. Nhưng những thành tựu to lớn mà người khổng lồ Trung quốc đạt được đã làm cho lớp hậu duệ tự tin quá đáng về sức mạnh của Trung hoa nên họ đã ngang nhiên thách thức Mỹ, một siêu cường đã lãnh đạo thế giới và chi phối Thái bình dương trong nhiều thập kỷ nay kể từ sau Đệ nhị thế chiến kết thúc, Trung cộng không úp mở gì khi “đề nghị” chia hai Thái bình dương với Mỹ.
Lợi dụng quan hệ Nga - Phương Tây khủng hoảng sau một thời gian dài đầy mâu thuẫn và thực sự đổ vỡ khi Nga chiếm Crimea của Ukraina, giờ đây Nga trở thành đồng minh cơ hội của Trung cộng khi cả hai nước cùng có chung một kẻ thù là Mỹ và Phương Tây. Cùng với những điểm nóng đang kìm chân Mỹ khắp nơi trên thế giới từ Afghanistan, Iraq, Syria, Israel- Palestine, Bắc Triều Tiên và Đông bắc Á, cộng với sự cắt giảm ngân sách quốc phòng trong những năm tới Trung cộng tự tin rằng Mỹ không muốn và cũng không có khả năng can dự sâu vào biển Đông.
Ngày 2/5 năm 2014 Trung cộng đưa giàn khoan dầu nước sâu HD 981 vào cắm sâu trong biển Việt Nam và tiến hành xây cất quy mô lớn trên những bãi đá trong quần đảo Trường sa xâm chiếm được của Việt Nam năm 1988. Mục đích của những hành động này là “hiện thực hóa chủ quyền” trên biển Đông được họ “tự khẳng định” trên tấm bản đồ hình chín đoạn mà Trung cộng đã đệ trình cho Liên hiệp quốc năm 2009.
Những hành động ngang tàn và bất chấp luật pháp quốc tế đã biến một nhà nước độc tài cộng sản hiện nguyên hình là một đế quốc đầy tham vọng và sẵn sàng phiêu lưu sau nhiều thập niên ẩn mình chờ thời.
Giới lãnh đạo chính trị Mỹ chuyển từ trạng thái thất vọng sang trạng thái bất an sau nhiều thập niên theo đuổi chủ nghĩa thực dụng với hy vọng rằng một khi kinh tế Trung cộng hội nhập với thế giới và phát triển cao, một khi kinh tế Trung cộng bị ràng vào nền kinh tế toàn cầu hóa Trung cộng sẽ trở thành một nhà nước hành xử có trách nhiệm, và Trung cộng sẽ trỗi dậy một cách hòa bình.
Nhưng những gì mà giới hoạch định chính sách tại Washington nhìn thấy hôm nay là một Trung cộng hung hăng và đầy tham vọng, bất chấp đạo lý cả về mặt kinh tế văn hóa và ngoại giao.
Sự nhìn nhận này về phía Mỹ là khá muộn màng.
Sau hơn hai tháng giàn khoan dầu HD 981 hiện diện trong biển Đông của VN, nhà cầm quyền CS Hà nội hoàn toàn bất lực và cũng không hề có được một giải pháp khả thi nào trong tương lai.
Đứng trước hiện tình đất nước bị đe dọa như vậy nhân dân VN từ nông dân, công nhân cho đến thành phần gọi là tinh hoa của đảng như ngồi trên lửa.
Các nhà vận động cho dân chủ và đấu tranh bảo vệ nhân quyền trên cả nước là những người đã nhận diện được mối hiểm họa Trung cộng từ lâu đã đưa ra những kế sách và những đòi hỏi yêu cầu nhà cầm quyền phải thực hiện đó là chấp nhận một chế độ Dân chủ đa đảng để hội tụ lòng người, khai dụng trí tuệ cả dân tộc tìm kế sách chống giặc ngoại xâm.
Để bảo vệ đất nước trước một kẻ thù mạnh một điều hiển nhiên và hợp lý là phải để cho người dân tham gia công việc quốc gia, giới nhân sĩ trí thức dân chủ phải có tiếng nói và quyền lực thực tế. Nhà cầm quyền CSVN đã phớt lờ những yêu sách này tuy họ không thể bác bỏ.
Những đòi hỏi chính đáng đó đã tạo một áp lực vô cùng lớn lên quyền lực của đảng CS và thách thức tính chính danh của nhà cầm quyền làm cho việc biện hộ cho một chế độ độc tài trở nên trơ trẻn và lố bịch...
Trong dư luận xã hội người dân bắt đầu đặt nghi vấn về thực lực và tính khả thi của chế độ và quân đội VC trong việc bảo vệ quốc gia trước sức mạnh vượt trội hàng trăm lần của quân đội Trung cộng. Và như vế kết trong tam đoạn luận, như một tất yếu của suy luận logic người dân VN đồng thuận với nhau rằng để có thể bảo vệ quốc gia VN không thể đơn độc đối đầu với Trung cộng mà phải tìm kiếm một phương thức phòng vệ tập thể. Phương thức đó là liên minh với Hoa kỳ, mà muốn liên minh với Hoa kỳ thì phải dân chủ hóa đất nước.
CSVN thật sự lúng túng với tình thế này vì đơn phương đối đầu với Trung cộng là tự sát và họ không hề muốn, còn liên minh với Hoa kỳ thì mất chế độ.
Chưa bao giờ trong lịch sử CSVN bế tắc như bây giờ vì họ đã đi hết đoạn đường lầm lỗi và trước mặt là hố thẳm... chế độ đang đối diện với nguy cơ sụp đổ nếu tình hình trên biển Đông Trung cộng tiếp tục lấn tới.
Nhưng thật bất ngờ ngày 10/7/ 2014 Thượng viện Hoa kỳ thông qua Nghị quyết về biển Đông với lời lẽ cứng rắn yêu cầu Trung cộng dừng ngay các hành vi gây căng thẳng và rút giàn khoan dầu HD 981 ra khỏi biển Việt nam.
Đây là một diễn biến quan trọng trong cục diện biển Đông, tuy Nghị quyết này không mang tính cưỡng hành nhưng đây là một chỉ dấu cho thấy lập trường của quốc hội Mỹ và có thể biết đâu là một cách “bật đèn xanh” cho Chính phủ Mỹ can dự sâu hơn và quyết liệt hơn vào biển Đông!?
Với Trung cộng điều này làm “phức tạp” thêm tình hình vì từ trước đến nay Trung cộng chủ trương giải quyết song phương vấn đề biển Đông, họ đã nhiều lần minh định rằng Mỹ không phải là một bên tranh chấp không nên và không được can thiệp vào khu vực.
Trong một tầm cao chiến lược, Trung quốc qua lời Tập cận Bình đã khẳng định Á châu của người châu Á! TC muốn loại Mỹ ra khỏi cuộc chơi, ra khỏi khu vực...
Cho nên để tránh tạo cớ cho Mỹ can dự sâu hơn vào biển Đông Trung cộng đã đơn phương rút giàn khoan HD 981 trong ngày 16/7/2014 tức một tuần sau Nghị quyết của Thượng viện Mỹ, chấm dứt hai tháng khủng hoảng.
Trung cộng ý thức được rằng thời điểm này tuy TC đã có một quân đội hùng hậu nhất Châu Á nhưng vẫn chưa thể là đối thủ của Mỹ nên họ không muốn khiêu khích Mỹ, không muốn đối đầu và lôi kéo Mỹ vào xung đột.
Rút giàn khoan dầu HD 981 về Hải nam và đàm phán tay đôi với người “đồng chí anh em” VC là cách khôn ngoan nhất để đẩy Mỹ ra khỏi biển Đông.
Đẩy Mỹ ra khỏi biển Đông là mục tiêu chiến lược của Trung cộng về ngoại giao và quốc phòng, về ngoại giao chủ trương đàm phán song phương, về quốc phòng triển khai chiến thuật và vũ khí “chống tiếp cận”.
Khả năng thứ hai giải thích cho việc Trung cộng đơn phương rút giàn khoan HD 981 ra khỏi vùng biển VN và thả hết ngư dân VN về là Trung cộng và CV đã đạt được sự đồng thuận trong hồ sơ biển Đông qua cuộc họp song phương vừa qua.
Theo Đa Chiều, một tờ báo của người Hoa hải ngoại: “việc Việt Nam không hề yêu cầu dừng cuộc họp này trong tháng 6 bất chấp căng thẳng leo thang trên biển có thể cho thấy rằng Trung Quốc dịch chuyển giàn khoan 981 là một thỏa thuận 2 bên đã đạt được trong cuộc họp cấp chuyên viên hôm 9, 10/7. Cũng theo Đa Chiều, mặt khác mặc dù tháng 5 năm nay Bắc Kinh tạm hoãn phiên họp thứ 6 của tổ chuyên gia 2 nước, sang tháng 6 Việt Nam vẫn phái đại diện sang Bắc Kinh dự họp ủy ban chỉ đạo hỗn hợp song phương cho thấy Việt Nam rất mong "hòa hoãn với Trung Quốc"? (nguồn báo Giáo dục)
Trung cộng và cộng sản Việt Nam tuy bên ngoài có “tranh chấp” về chủ quyền quốc gia nhưng bên trong họ vẫn lấy “đại cục” của hai chế độ làm trọng như lãnh đạo của họ đã nhiều lần nhắc nhở nhau.
Việc Trung cộng rút giàn khoan HD 981 là đáp ứng quyền lợi của cả hai phía TC và VC, về phía TC rút giàn khoan HD 981 là cách loại Mỹ ra khỏi cuộc chơi không để Mỹ can dự sâu hơn vào biển Đông.
Về phía VC giúp đảng CSVN giảm thiểu áp lực đòi hỏi dân chủ hóa đất nước để bảo vệ quốc gia của nhân dân VN.
Mấy ngày qua những lãnh đạo của VC từ Nguyễn Phú Trọng, Nguyễn Tấn Dũng, Nguyễn Sinh Hùng cho đến tướng tá, đại biểu quốc hội đã “đăng đàn chém gió” với nhân dân khác hoàn toàn với thái độ tiu nghỉu của họ thời gian trước đây khi giàn khoan HD 981 còn hiện diện trên biển VN.
Bây giờ Trung cộng và cộng sản Việt Nam có thể nói với thế giới và Mỹ rằng “biển Đông vẫn yên tĩnh” và quan hệ của chúng tôi vẫn tốt đẹp, có chăng chỉ là những “xích mích nhỏ trong một gia đình” thôi mà!, đúng như lời ông Đại tướng bộ trưởng quốc phòng VC Phùng quang Thanh trong hội nghị Shangri-la vừa qua!?
Cục diện mới tại biển Đông cho chúng ta và người Mỹ thấy điều gì?.
Đó là giữa Trung cộng và cộng sản Việt Nam có một mối quan hệ sinh tử, vì lý do gì đi nữa Trung cộng cũng không ép VC vào đường cùng để phải sụp đổ, vì ngày nào VC còn tồn tại thì TC còn an tâm là sườn phía nam của họ vẫn được an toàn.
Đây là một yêu cầu và cũng là quyền lợi chiến lược của Trung cộng.
Người Mỹ và cả người Nhật không nên kỳ vọng rằng VC sẽ trở thành đồng minh hay đối tác chiến lược với họ trong việc đối đầu với hiểm họa Trung cộng và người dân Việt cũng phải nhìn nhận rằng chuyện “thoát Trung” chỉ là trò mị dân và chuyện VC thực tâm bảo vệ đất nước chỉ là chuyện hoang đường kể cho đám trẻ ham đọc truyện tranh!
Nhưng cục diện mới tại biển Đông cũng hứa hẹn những thay đổi lớn tại đây vì để bảo vệ quyền lợi quốc gia và an ninh của Mỹ, Nhật và đồng minh buộc lòng Mỹ, Nhật phải điều chỉnh chiến lược, thay đổi cách tiếp cận khu vực và thay đổi cả đối tác chiến lược...
****************
Thế lưỡng nan, hậu giàn khoan TQ
Chưa rõ VN tính toán ra sao nếu TQ đưa HD981 hoặc các giàn khoan khác trở lại vùng biển.
Ngay vào thời điểm tin tức về giàn khoan Trung Quốc trên truyền thông đang vỡ òa, có người đã lo lắng, sau khi giàn khoan HD-981 rút khỏi biển Việt Nam, liệu mọi chuyện, một lần nữa, rồi lại sẽ rơi vào im lặng như trước đây.
Việc nhà nước (Việt Nam) hạn chế hay khuyến khích báo chí quốc doanh “xả stress”, sau một đợt “ngủ đông” kéo dài về cuộc 'xâm lăng toàn diện' Việt Nam của Trung Quốc, đặt ra những tình huống lưỡng nan cho cuộc đấu tranh ngoại giao và pháp lý tới đây.
Các bài liên quanBáo chí quốc tế nói về vụ dời giàn khoanMỹ lên tiếng việc TQ dời giàn khoanGiải mã việc TQ di dời giàn khoan
Chủ đề liên quanDiễn đàn, Quan hệ Việt Trung, Ngoại giao Việt Nam
Nếu cuộc chạy “sô” lập trường dâng cao sẽ dẫn đến nỗi lo “chùm nho Bắc Kinh nổi giận”, nếu cái nồi hơi “phê Trung, đả Giàn” (phê Trung Quốc, đả Giàn khoan) hạ nhiệt thì ngược lại, biết lấy gì “chống lưng” cho cuộc vận động dư luận đòi đảo cũng như đòi biển bị cướp và bị chiếm?
'Pháo xịt ngòi'Theo Tân Hoa xã, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hồng Lỗi chiều 16/7 cho biết, việc chuyển giàn khoan là sự sắp xếp từ trước của các doanh nghiệp trên biển, chẳng liên quan gì tới bất cứ một nhân tố bên ngoài nào.
"Nếu cuộc chạy “sô” lập trường dâng cao sẽ dẫn đến nỗi lo “chùm nho Bắc Kinh nổi giận”, nếu cái nồi hơi “phê Trung, đả Giàn” hạ nhiệt thì ngược lại, biết lấy gì “chống lưng” cho cuộc vận động dư luận đòi đảo cũng như đòi biển bị cướp và bị chiếm?"
Ý ông này “cãi cối cãi chầy”: Chúng tôi (tức Trung Quốc) rút trước một tháng so với dự kiến không phải vì tính toán sai lầm và do áp lực quốc tế đâu nhé! Trung Quốc rút giàn khoan càng không phải vì Tổng thống Obama đã có cuộc điện đàm (nóng) với Chủ tịch Tập Cận Bình một ngày trước khi chúng tôi ra tuyên bố đâu nhé!?
Đúng, Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã tiết lộ một phần của bí mật…
Phần của bí mật đó là ông Obama đã nói gì với ông Tập sau hơn hai tháng Trung Quốc “múa gậy vườn hoang” khiêu khích, thách thức, hiếp đáp đối với một nước nhỏ (đang bị họ quở trách là “đứa con hoang đàng”)?
Liệu Trung Quốc đã thật sự hoàn thành sứ mệnh “nắn gân dư luận”?
Liệu Trung Quốc đã lãnh đủ những thứ Trung Quốc đáng ra phải nhận?
Sự trỗi dậy muộn màng của Trung Quốc trong một trật tự tương đối an bài bởi những thiết chế quốc tế về an toàn và tự do hàng hải mách bảo cho những thế lực nuôi cuồng vọng sắp xếp lại bàn cờ khu vực cũng như trên toàn cầu rằng, thời của họ chưa đến hoặc thời của họ đã qua.
Phép thử của những kẻ chủ xướng “Trung Hoa Mộng” khi nào thật sự mới kết thúc?
Chẳng có gì bảo đảm, Trung Quốc sẽ không “tái xuất giang hồ”, đẩy “biên giới di động” trở lại vị trí cũ, hoặc sang một vị trí mới. Vì đường lưỡi bò “tham ăn háu đói” đâu chỉ ra đời từ thời Tưởng Giới Thạch.
Nó là sản phẩm từ ngàn năm của điều được cho là “căn tính sói”, sản phẩm của não trạng coi 14 nước láng giềng là man di của một “Trung Hoa quân chủ chuyên chế” (từ của GS Trần Ngọc Vương).
Các lựa chọnMột nửa sự mờ ám chưa hẳn đã là sự mờ ám toàn phần. Người Việt, cả 'thủ lĩnh' lẫn 'thảo dân' sẽ còn mất nhiều công sức để phát hiện, để đối phó! Cơn sốt truyền thông hai tháng qua mới chỉ đủ để công luận qua “cơn ngái ngủ”.
"Nhân cơ hội vừa qua, xác lập lại một tư thế mới trong bang giao với các nước láng giềng và thế giới, dù lớn hay bé, như giữa các quốc gia với nhau; thậm chí, nếu muốn, như giữa các thực thể địa - chính trị"
Có một sẽ có hai. Trong một tình huống rõ như ban ngày, Việt Nam là bậc thang đầu tiên để 'Thiên triều' đi xuống biển Đông Nam Á, từ đó trổ ra Thái Bình Dương để ăn thua “đủ” với các cường quốc muốn giữ nguyên trạng.
Nhưng rồi “sự trỗi dậy” ấy, cho dù bằng hòa bình như đang quảng bá hay bằng chiến tranh như từng chuẩn bị, dường như cho thấy con sư tử già thức giấc quá muộn.
Dẫu sao mặc lòng, giờ đây ngồi tính lại hơn thiệt (cost and benefit), Trung Quốc đang nhận ra những sự thật không mấy ngọt ngào.
Về phần thế giới, phải thấy các nhà bình luận có lý khi qua những vụ như vừa rồi đã khái quát nên một Trung Quốc “chưa giàu đã già”, “chưa hùng đã hung”.
Còn Việt Nam có thể đứng trước những lựa chọn nào?
Thứ nhất, nhân cơ hội vừa qua, xác lập lại một tư thế mới trong bang giao với các nước láng giềng và thế giới, dù lớn hay bé, như giữa các quốc gia với nhau; thậm chí, nếu muốn, như giữa các thực thể địa - chính trị. Đây là cơ hội để Việt Nam có được một con đường thẳng và tương đối nhanh để đi tới hưng khởi.
Thứ hai, trở lại “đường ray cũ” như một tập quán “bóng đè”, như một định mệnh của lịch sử. Việt Nam sẽ trở thành “trái độn” cho những xung đột có thể có giữa các thế lực lớn. Đây là con đường trở lại 'kiếp chư hầu', 'thuộc quốc' vốn đã quá bẽ bàng trong lịch sử.
Đều là thành viên của Việt tộc, chúng ta phải hiểu tại sao Trần Hưng Đạo được dân phong Thánh, gọi là Đức Thánh Trần.
Trung Quốc tuyên bố không rút mà chỉ chuyển đổi vị trí của giàn khoan HD-981 vì lý do thời tiết.
Khi xã tắc lâm nguy thì sự đồng thuận cao giữa triều đình với thần dân, đặc biệt là giữa những nhân vật trọng yếu của triều đình với nhau (mặc dầu trong đám ấy cũng có kẻ toan tính chuyện hàng giặc) là vô cùng quan trọng. Trần Hưng Đạo, vì nước bỏ qua thù nhà, góp phần giương cao ngọn cờ đoàn kết dân tộc, đã lãnh đạo hai cuộc kháng chiến chống quân Nguyên.
Không “há miệng chờ sung”
Pháo Tàu tuy đã “xịt ngòi” nhưng thuốc pháo còn nguyên.
Và những vòi rồng, những súng phun nước, thậm chí các dàn pháo đủ loại (Trung Quốc đã “lột truồng” để phóng đại thêm tính côn đồ) vẫn luôn trong tư thế sẵn sàng.
Lựa chọn của 'nạn nhân' trong trường hợp này khá hạn hẹp.
Cũng còn may mà thế lưỡng nan không chỉ xuất hiện trong bang giao Việt-Trung.
Thế lưỡng nan còn phản ánh cả ở tương quan giữa Trung Quốc với các nước khu vực và với các đại cường: “Lụt thì lút cả làng”.
An ninh của Việt Nam trở thành một bộ phận của an ninh khu vực, thậm chí toàn cầu. Tuy nhiên, cũng không thể “há miệng chờ sung”.
Ngay giữa ngã ba đường, Việt Nam đã buộc phải chủ động tiến hành nhiều cuộc chinh chiến ngoài ý muốn để góp phần ngăn chặn thảm họa cho toàn khu vực.
Và an ninh và phát triển cho Việt Nam, hòa bình và công lý cho Biển Đông, đó là con đường mở ra ở phía trước, nhưng không phải là một sứ mệnh bất khả thi!
*****************
Chủ tịch nước Việt Nam cảm ơn Hoa Kỳ đã “ủng hộ” Việt Nam trong tranh cãi giàn khoan với Trung Quốc, theo nội dung cuộc gặp với một cựu Tổng thống Mỹ tại Hà Nội.
Ông Bill Clinton có chuyến thăm Việt Nam một ngày hôm 18/7 trong một phần chuyến thăm châu Á với chủ đề phòng chống HIV/AIDS.
Khi gặp xã giao các lãnh đạo Việt Nam, ông đã được nghe và có bình luận về tranh chấp Biển Đông, theo tường thuật của Việt Nam.
Thông Tấn Xã Việt Nam nói Chủ tịch nước Trương Tấn Sang “hoan nghênh Thượng viện Hoa Kỳ đã có Nghị quyết phản đối và yêu cầu Trung Quốc rút giàn khoan Hải Dương-981 ra khỏi vùng biển Việt Nam”.
Ông Sang cũng “bày tỏ cảm ơn Chính phủ, Quốc hội Hoa Kỳ, các vị chính khách, các học giả và dư luận Hoa Kỳ đã có thái độ mạnh mẽ, ủng hộ Việt Nam”.
Chủ tịch nước Việt Nam nhắc lại đề nghị Hoa Kỳ sớm dỡ bỏ lệnh cấm bán vũ khí sát thương, coi đây là "công việc quan trọng, cần thiết để khẳng định mức độ tin cậy lẫn nhau".
Ông Bill Clinton cũng gặp Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng
Trả lời ông Sang, ông Clinton nói “quan điểm của Hoa Kỳ là mong muốn xây dựng quan hệ hợp tác, gạt bỏ đối đầu giữa các nước, ủng hộ hòa bình ổn định, phát triển thịnh vượng cho tất cả các quốc gia”, theo Thông Tấn Xã Việt Nam.
Cũng theo nguồn Việt Nam, ông Clinton nhấn mạnh “các nước trong khu vực đều phải hợp tác với nhau; tránh tình trạng một nước lớn có thể ức hiếp các nước nhỏ khác trong khu vực”.
Khi gặp Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng, ông Clinton, theo Thông Tấn Xã Việt Nam, nói “chính phủ Mỹ, cá nhân ông cũng như bà Hillary Clinton luôn ủng hộ và thúc đẩy việc giải quyết các tranh chấp về chủ quyền trên Biển Đông bằng biện pháp hòa bình, theo luật pháp quốc tế”.
**********
“Phải nhanh chóng thoát khỏi sợi dây thòng lọng” , đừng để bị ru ngủ .
“Với một láng giềng tham lam, trắng trợn như vậy, chẳng có lý gì để chúng ta phải tiếp tục nhún nhường. Người đứng đắn không bao giờ nhận anh em với quân trộm cướp, giết người”.
Trung Quốc rút giàn khoan là chuyện đã được dự báo từ trước, nhưng chắc chắn lãnh đạo nước này không dễ dàng từ bỏ mưu đồ bá chủ Biển Đông.
Đây là nhận định của GS. Nguyễn Minh Thuyết – nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội trong cuộc trao đổi với PV Báo Giáo dục Việt Nam.
Một mũi tên nhắm nhiều đích
Như Báo Giáo dục Việt Nam đã đưa, tối 15/7 Trung Quốc tuyên bố đưa giàn khoan 981 về đảo Hải Nam. Hành động đó đã làm nảy sinh nhiều nghi ngại, liệu có phải là một âm mưu mới của nước láng giềng?
GS. Nguyễn Minh Thuyết nhận định: “Trong suốt hơn 70 ngày hạ đặt trái phép giàn khoan 981 trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam, Trung Quốc đã liên tục gây sự, tấn công các lực lượng thực thi pháp luật của ta. Tàu Trung Quốc còn đâm chìm tàu cá của Việt Nam, và có hành vi vô nhân đạo ngăn cản công tác cứu hộ những ngư dân trên con tàu bị đâm chìm.
Trước sự phản đối kịch liệt của nhân dân Việt Nam và dư luận thế giới, Trung Quốc vẫn ngoan cố sử dụng một lượng lớn tàu quân sự và máy bay để bảo vệ giàn khoan trái phép này. Vì vậy, chúng ta phải thấy rằng, việc họ rút giàn khoan vào thời điểm này là kết quả của những toan tính mới, chứ không phải vì đã hiểu được một chút đạo lý hay thay đổi mưu đồ bành trướng thâm căn cố đế của mình”.
Theo GS Thuyết, Việt Nam có chính nghĩa, vì nhiều bằng chứng lịch sử do chính giới và các nhà nghiên cứu ở trong nước và nước ngoài công bố đã khẳng định chủ quyền của Việt Nam tại hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Nhưng điều đang gây nghi ngại và bất bình lớn nhất của các nước có liên quan là hành vi của Trung Quốc nhằm thay đổi hiện trạng Biển Đông và hậu quả của những hành vi này đối với tự do hàng hải trong khu vực. Đây là điều dễ thuyết phục nhất, dễ tập hợp nhất sự đồng tình, ủng hộ đối với lập trường chính nghĩa của nước ta.
GS Thuyết phân tích, Trung Quốc rút giàn khoan 981 không phải chuyện lạ, bởi vào dịp tháng 7, tháng 8 thường có bão rất lớn. Giàn khoan của Trung Quốc sẽ không thể trụ vững trước bão lớn nên họ tạm thời kéo giàn khoan đến nơi an toàn, nhưng ẩn sau đó lại là âm mưu khác.
Rút giàn khoan vào thời điểm ngay sau cuộc đối thoại chiến lược Mỹ – Trung và thời điểm Thượng viện Mỹ ra nghị quyết yêu cầu Trung Quốc trả lại hiện trạng như trước ngày 1/5/2014 ở vùng biển đã hạ đặt giàn khoan trái phép có thể cũng là một tính toán của Trung Quốc nhằm đánh lạc hướng sự quan tâm của chính giới Mỹ và dư luận quốc tế.
“Đối với Việt Nam, việc rút giàn khoan có thể nhằm củng cố lập trường “chủ hòa” (nói cho đúng là “chủ … lùi”) ở một số người, tạo ưu thế cho lập trường này, để có chỗ dựa tiến lên “chơi ép sân” ở những bước tiếp theo.
Dù với bất cứ lý do nào, việc Trung Quốc rút giàn khoan chỉ là tạm thời, bởi một khi họ đã đặt bành trướng lên thành quốc sách thì không có chuyện gì họ không dám làm như thực tế hàng chục năm qua đã chứng minh. Nên nhớ là ngoài mục tiêu bành trướng lãnh thổ, việc Trung Quốc đặt giàn khoan 981 và các giàn khoan khác trong tương lai còn nhắm tới mục tiêu xa hơn là đẩy lùi các cường quốc khác ra khỏi khu vực Đông Á và Đông Nam Á, một mình xưng bá xưng hùng”, GS Thuyết nói.
Từ khi hai nước lập lại quan hệ bình thường, doanh nghiệp, hàng hóa Trung Quốc có điều kiện tiến vào thị trường 90 triệu dân của Việt Nam. Với lợi thế công nghệ cao hơn, hàng hóa đa dạng hơn, giá cả phù hợp với túi tiền người Việt Nam (phù hợp với cách đấu thầu của Việt Nam), lại giỏi “đi đêm” vận động, qua cả đường tiểu ngạch lẫn chính ngạch, doanh nghiệp, hàng hóa, nhân công Trung Quốc dần dần chiếm lĩnh gần như trọn vẹn thị trường này, thao túng thị trường này.
“Chúng ta đừng để bị ru ngủ về việc Trung Quốc rút giàn khoan mà phải tỉnh táo để từng bước bớt lệ thuộc vào họ” – GS Thuyết nói.
Dẫn ra hàng loạt vụ việc thương lái Trung Quốc gây rối ở thị trường Việt Nam, mà đau nhất là vụ hướng dẫn nông dân trộn bùn vào chè, rồi đem chè ấy đốt tại Thế vận hội Bắc Kinh trước sự chứng kiến của hàng nghìn quan khách quốc tế, GS. Nguyễn Minh Thuyết chỉ rõ: Với một kẻ có nhiều thủ đoạn hèn hạ và xảo quyệt như vậy, lẽ ra chúng ta phải có ý thức ngăn chặn ngay từ đầu. Lâu nay dư luận nói nhiều về tác hại của con đường tiểu ngạch (nhập và xuất lậu hàng qua biên giới), nhưng làm cho kinh tế nước ta phụ thuộc vào Trung Quốc lại là … chính ngạch, qua những cuộc đấu thầu, những hợp đồng kinh tế kiểu thấy lỗ chổng vó vẫn làm và sự buông lỏng quản lý lao động phổ thông… Chắc chắn qua những vụ phá hoại kinh tế và vụ giàn khoan 981, Việt Nam ta phải nhìn nhận nghiêm túc về người láng giềng và về cách hành xử như dẫn đường cho kẻ cướp của người nhà mình.
GS Nguyễn Minh Thuyết đặt ra một loạt câu hỏi rất đáng phải suy ngẫm: Vì sao nhiều năm nay hàng hóa Trung Quốc kém chất lượng, rồi thực phẩm độc hại dễ dàng tuồn vào thị trường Việt Nam? Vì sao thương lái Trung Quốc mặc sức gây rối ở nhiều tỉnh thành, dư luận, báo chí nêu đã lâu mà gần đây vấn đề mới được quan tâm? Vì sao lao động phổ thông Trung Quốc tràn ngập các khu công nghiệp, đại biểu Quốc hội cũng đã chất vấn, Bộ trưởng cúng đã hứa hẹn kiểm tra, giải quyết mà đến nay vẫn không có chuyển động gì? Rất nhiều công trình ở Việt Nam đều do nhà thầu Trung Quốc thi công, có phải vì giá của họ rẻ hơn không? Giá chào rẻ nhưng nảy sinh biết bao chuyện trong quá trình thi công, rốt cuộc có rẻ thật không và có bảo đảm chất lượng không?.
Trung Quốc có tích lũy ngoại tệ lớn, đang là chủ nợ của cả những nền kinh tế giàu có như Mỹ, châu Âu, chắc chắn họ cũng đã biến Việt Nam thành con nợ. Phải tìm cách nhanh chóng thoát khỏi sợi dây thòng lọng này. Các cụ ta thường nói: Mạnh về gạo, bạo về tiền. Có độc lập và có thực lực về kinh tế thì mới giữ vững được độc lập, chủ quyền.
“Giàn khoan Trung Quốc đã tạm rút về. Nhưng các lực lượng chấp pháp của ta vẫn phải thường xuyên tuần tiễu, bảo vệ chủ quyền, bảo vệ ngư dân. Tranh thủ thời gian “nghỉ giữa hai hiệp đấu” này, chúng ta phải tiếp tục củng cố hồ sơ, tranh thủ sự tư vấn của các chuyên gia quốc tế, chuẩn bị sẵn sàng kiện Trung Quốc ra tòa án quốc tế nếu họ đưa giàn khoan quay trở lại các vùng biển của nước ta.
Nếu chúng ta không có những phản ứng đủ mạnh để bảo vệ độc lập chủ quyền của mình, thì rất khó để cộng đồng quốc tế ủng hộ chúng ta. Với một láng giềng tham lam, trắng trợn như vậy, chẳng có lý gì để chúng ta phải tiếp tục nhún nhường. Người đứng đắn không bao giờ nhận anh em với quân trộm cướp, giết người”.
From : Đinh Hoằng Thắng (BBC), Huỳnh Ngọc Tuấn (Danlambao) ,GDVN,.....