Mặt trận Ngoại giao và Văn hoá : Tài liệu cổ thế giới về Hoàng Sa và Trường Sa / Sách do phương Tây xuất bản ,Bản đồ cổ và chính sử Trung Quốc ...(1)

3 Juillet 2014

Tài liệu cổ thế giới khẳng định Hoàng Sa thuộc về Việt Nam
Sách do phương Tây xuất bản, khẳng định: “Khó ai có thể phản đối chủ quyền của xứ Đàng Trong đối với Hoàng Sa”.

Trong khi bản đồ cổ và chính sử Trung Quốc không có Hoàng Sa và Trường Sa thì nhiều bản đồ cổ và tư liệu văn bản của Thế giới lại khẳng định rõ ràng Hoàng Sa và Trường Sa là của Việt Nam.

Trong phần 1 chúng tôi đã đề cập đến 1 số bản đồ cổ do phương Tây xuất bản khẳng định Hoàng Sa và Trường Sa là của Việt Nam. Trong phần 2, chúng tôi đề cập đến một số tư liệu cổ của phương Tây liên quan đến nội dung này.

Theo TS Trần Đức Anh Sơn, từ thế kỷ XVI đến thế kỷ XIX, hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa thường được miêu tả như “lưỡi dao” dài, kéo dọc suốt ngoài khơi đối diện với bờ biển Việt Nam. Tên của các quần đảo được ghi khá rõ trên bản đồ các bản đồ này và thường được gọi là de Pracel hay Paracel Islands, Paracel, Paracels, Pracel, Parcels...

Sách cổ phương Tây chỉ rõ Hoàng Sa là của Việt Nam

“Nằm cách bờ biển Cochinchine và đảo Hai-nan một khoảng bằng nhau, quần đảo Pracels thuộc về đế chế An-nam”. Đó là đoạn viết trong trang 221 của cuốn sách Hiệp ước sơ lược địa lý: chứa bản tóm tắt hệ thống về tính chính xác của địa lý toàn cầu (Traité élémentaire de géographie: contenant un abrégé méthodique du précis de la géographie universelle) do Malter-Brun chủ biên, với sự cộng tác của Larenaudière, Balbi và Huot, tập II, xuất bản tại Paris năm 1831.

Sách Hiệp ước sơ lược địa lý: chứa bản tóm tắt hệ thống về tính chính xác của địa lý toàn cầu

Sách Phong cảnh xứ Đàng Trong (Tableau de la Cochinchine) do E. Cortambert và Léon de Rosny biên soạn, xuất bản tại Paris năm 1862, viết về vương quốc Cochinchine. Trang 7 liệt kê Paracel trong bảng miêu tả về Cochinchine và ghi rõ: “đối diện với Huế là quần đảo Paracels tức là Kat-vang (Cát Vàng)”. Đây là một sự khẳng định Paracels chắc chắn thuộc về Việt Nam lúc đó.

Cuốn The Oriental Herald and Colonial Review (Tập 1) (tạm dịch Ngược dòng lịch sử Thực dân dự báo tương lai Phương Đông) xuất bản ở London (Anh) năm 1824. Trang 330 của sách này có đề cập sự kiện đại úy Daniel Ross được phái đến Cochinchina (tên mà người Anh gọi xứ đàng Trong của Việt Nam lúc đó) để khảo sát quần đảo Praracels (Hoàng Sa) với một bức thư ủy nhiệm rất thân thiện trình lên vua Chochinchina (tức vua Gia Long). Sự kiện đại úy Daniel Ross trình thư ủy nhiệm để xin phép khảo sát Paracels cho thấy nước Anh thời đó thừa nhận Paracels thuộc về vua Cochinchina, tức là đã thuộc chủ quyền của Việt Nam lúc bấy giờ.

Cuốn The Oriental Herald and Colonial Review (Tập 1) (tạm dịch Ngược dòng lịch sử Thực dân dự báo tương lai Phương Đông) xuất bản ở London (Anh) năm 1824

“Khó ai có thể phản đối chủ quyền của xứ Đàng Trong đối với Hoàng Sa”

Đó là nhận định chung của một số cuốn sách khi đề cập tới chủ quyền của Việt Nam đối với Hoàng Sa. Trong mắt các nhà hàng hải, các nhà phát kiến địa lý và các thương gia phương Tây của thế kỷ XVI đến thế kỷ XIX, quần đảo Hoàng Sa là những bãi san hô và bãi cát nguy hiểm, xa xôi nhưng triều đình phong kiến Việt Nam lại rất coi trọng, thường xuyên cắt cử người đến đo đạc, xác lập chủ quyền. Thậm chí, đích thân nhà vua đã không quản xa xôi, trắc trở để đến tận nơi cắm lá cờ chủ quyền.

Trên đây là một trang của Tạp chí The Journal of the Asiatic Society of Bengal xuất bản tại Calcuta (Ấn Độ) năm 1837. Tập VI, phần II, có in bài viết của Giám mục Jean Louis Taberd khẳng định: “Quần đảo Pracel hay Paracels là một khu vực chằng chịt những hòn đảo nhỏ, đá ngầm và bãi cát… Những người dân xứ Cochinchina gọi khu vực đó là Cồn Vàng”.

Đặc biệt, trang 745 ghi rõ: “Mặc dù rằng hình như loại quần đảo này chỉ có độc những tảng đá ngầm mà không có gì khác, và độ sâu của biển hứa hẹn những điều bất tiện hơn là sự thuận lợi, nhưng Vua Gia Long vẫn nghĩ rằng ông đã tăng cường được quyền thống trị lãnh thổ của mình bằng sự sáp nhập tội nghiệp đó. Vào năm 1816, nhà Vua đã tới long trọng cắm lá cờ của mình và đã chính thức giữ chủ quyền ở các bãi đá này, mà chắc chắn là sẽ không có một ai tìm cách tranh giành với ông”.

Sách Taschenbuch zur Verbreitung geographischer Kenntnisse của Johann Gottfried Sommer, xuất bản tại Praha (Séc) năm 1839

Sách Taschenbuch zur Verbreitung geographischer Kenntnisse của Johann Gottfried Sommer, xuất bản tại Praha (Séc) năm 1839. Trang 296, mục Cochinchina (Đàng Trong) viết: “Ngoài biển của vương quốc Cochinchina có rất nhiều đảo. Nếu đứng từ đất Siam mà quan sát, ta thấy dân Cochinchina sinh sống tới tận đảo Ko-Khram, đảo này nằm dưới vĩ tuyến 13… Các đảo từ Ko-Khram tới Ko-kong vẫn còn thuộc chủ quyền của người Siam. Tuy nhiên, kể từ đây tới một chuỗi đảo khác như: Pulo-Ubi, Pulo Pandschang và Pulo-We thì đều thuộc chủ quyền của người Cochinchina, cho dù chúng nằm rất xa bờ biển Cochinchina. Phần nhiều các đảo này đều hẹp, với các vách đá dựng đứng và được phủ bởi rừng rậm rạp, không thể sinh sống và canh tác.

Trong vùng biển Trung Hoa, chỉ có các đảo sau thuộc chủ quyền Cochinchina là quan trọng: Pulo-Condore, Pulo-Canton hay là Col-lao-Ray và Tscham-col-lao hay là Col-lao-Tscham. Ngoài các đảo này ra, năm 1816, vua Cochinchina đã chiếm hữu bãi đá san hô nguy hiểm và không có người sinh sống, gồm nhiều bãi đá và cồn cát có tên là Paracles. Khó ai có thể phản đối chủ quyền của Cochinchina về phần đất mới chiếm của vương quốc này”.

Như vậy, những tấm bản đồ và các tư liệu cổ phương Tây là những nguồn sử liệu khách quan, là bằng chứng vững chắc về chủ quyền của Việt Nam đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Nó chứng tỏ rằng Nhà nước phong kiến Việt đã đã xác lập và thực thi chủ quyền liên tục và hòa bình đối với hai quần đảo này. Những bằng chứng này cũng giúp bác bỏ những luận điệu xuyên tạc lịch sử, những yêu sách chủ quyền phi lý của Trung Quốc đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa của Việt Nam.

Bản đồ cổ và chính sử Trung Quốc không có Hoàng Sa, Trường Sa
Các bản đồ cổ và Atlas của phương Tây và Trung Quốc đều cho thấy biên giới lãnh thổ phía Nam đều dừng lại ở đảo Hải Nam.
Đó là điều trùng hợp thú vị khi đối chiếu so sánh giữa bản đồ do phương Tây và Trung Quốc phát hành trước thế kỷ XX, phản ánh một sự thực không thể chối cãi rằng chủ quyền thực sự của Trung Quốc chỉ đến cực Nam của đảo Hải Nam.

Atlas cổ chỉ rõ cương giới Trung Quốc ở đảo Hải Nam

Việt Nam vừa tiếp nhận và công bố bộ Atlas thế giới Bruxelles – 1827. Bộ Atlas này gồm 6 tập khổ lớn do nhà Địa lý học Philippe Vandemaelen (1795-1869), người sáng lập Viện Địa lý Hoàng gia Bỉ xuất bản năm 1827.

Được vẽ thống nhất theo tỉ lệ 1/1.641.836, kích thước 53,5x37cm, bộ Atlas có thể ghép lại thành quả địa cầu đường kính 7,755m.

Gần 200 năm nay, bộ Atlas này đã trở nên nổi tiếng, được khai thác sử dụng ở nhiều nước trên thế giới.

Bộ Atlas không chỉ khẳng định chủ quyền của Việt Nam đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa một cách rõ ràng, chi tiết và chính xác mà còn một lần nữa khẳng định cực Nam của Trung Quốc giới hạn ở đảo Hải Nam.

Tương tự như thế, bộ Atlas Trung Quốc như Atlas of the Chinese Empire - Trung Quốc địa đồ, xuất bản năm 1908 bằng tiếng Anh là tập Atlas chính thức được phát hành với sự trợ giúp của Tổng cục Bưu chính của nhà Thanh và hai tập Atlas Postal de Chine do Tổng cục Bưu chính thuộc Bộ Giao thông của Trung Hoa dân quốc xuất bản tại Nam Kinh vào các năm 1919 và 1933, in bằng 3 thứ tiếng Trung, Anh, Pháp (tức là để phổ biến rộng rãi cho cả thế giới biết), gồm một bản đồ tổng thể vẽ toàn bộ lãnh thổ Trung Quốc và bản đồ Trung Hoa dân quốc phân tỉnh tân đồ do Vũ Xương Á Tân địa học xã xuất bản năm 1933, thì cực Nam Trung Quốc cũng chỉ dừng lại ở đảo Hải Nam.

Bản đồ cổ Trung Quốc không có Hoàng Sa, Trường Sa

Tất cả các bản đồ của Trung Quốc và các bản đồ phương Tây từ thế kỷ XX trở về trước cũng đều cho thấy cực Nam của Trung Quốc là ở đảo Hải Nam, trên vĩ tuyến thứ 18.

PGS, TS Ngô Văn Minh, Học viện Chính trị - Hành chính khu vực III cho biết: Hoàng triều trực tỉnh địa dư toàn đồ là một tấm bản đồ được đích thân các Hoàng đế nhà Thanh từ Khang Hy cho đến Quang Tự huy động lực lượng giáo sĩ và những người tài giỏi về thiên văn, toán pháp thực hiện trên cơ sở tập hợp tư liệu từ các đời Tần, Hán và được tiến hành liên tục trong gần hai thế kỷ (1708-1904), do Nhà xuất bản Thượng Hải in năm 1904, rồi đến Đại Thanh đế quốc toàn đồ vẽ năm 1905 (nhà xuất bản bản đồ Tây An tái bản năm 1995 trong Trung Quốc cổ địa đồ trân tập), cương giới phía nam của Trung Quốc trên hai bản đồ này cũng chỉ tới đảo Hải Nam.

Đại Thanh Nhất Thống Thiên Hạ Toàn đồ (năm 1818) thể hiện Hoàng Sa, Trường Sa đều nằm ngoài cương giới lãnh thổ Trung Quốc.

Đến năm 1908 Trung Quốc toàn đồ và Quảng Đông địa đồ trong Trung Quốc cận thế dư địa đồ thuyết do La Nhữ Nam biên soạn; hoặc Nhị thập thế kỷ trung ngoại đại địa đồ cũng đều ghi rõ cương giới phía nam của Trung Quốc là cực Nam của đảo Hải Nam. Thậm chí, Hoàng Thanh nhất thống dư địa bản đồ do triều đình nhà Thanh ấn hành năm 1894 còn ghi rõ “lãnh thổ của Trung Quốc chỉ chạy đến đảo Hải Nam là hết”.

Thủ tướng Đức và Chủ tịch Trung Quốc xem bản đồ Trung Quốc cổ thế kỷ 18 do Jean-Baptiste Bourguignon d'Anville (Pháp) vẽ, tại Phủ Thủ tướng Đức ở Berlin tối 28.3 - Ảnh: Cơ quan báo chí chính phủ Đức (BPA)

Điều này cũng tương đồng với các tấm bản đồ của phương Tây từ thế kỷ XX trở về trước trong đó có tấm bản đồ cổ mà Thủ tướng Đức Angela Merkel đã tặng cho Chủ tịch Tập Cận Bình vào tối 28/3 nhân chuyến thăm châu Âu của lãnh đạo Trung Quốc. Tấm bản đồ cổ Trung Quốc này cũng không có quần đảo Hoàng Sa và quần đảo Trường Sa. Điểm cực Nam cũng chỉ tới đảo Hải Nam.

Đây là tấm bản đồ vẽ lãnh thổ Trung Quốc thời Càn Long (1736 - 1795) do nhà bản đồ học người Pháp là Jean-Baptiste Bourguignon d'Anville vẽ, được 1 nhà xuất bản ở Đức xuất bản năm 1735.

Bản đồ cổ do Thủ tướng Đức tặng Chủ tịch Trung Quốc

Chính sử Trung Quốc khẳng định chủ quyền không vượt quá Hải Nam

Nhà nghiên cứu Phạm Hoàng Quân, một chuyên gia về lịch sử Trung Quốc cho biết: “Bắt đầu từ Nhà Hán (203TCN - 220 ) đến đời Thanh đều có những bộ chính sử của triều đại, các mục địa lý chí chưa từng biên chép gì về hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, đó là điểm để người ta nhận rằng Trung Quốc chưa từng xem nó thuộc về phần đất của họ. Các phần địa lý chí đều có mục xác nhận các đơn vị hành chính đến Huyện Nhai của phủ Huỳnh Châu, nằm trong phạm vi đảo Hải Nam, không vượt qua đảo Hải Nam. Những tài liệu chỉ rõ những lời tâu, lời chỉ dụ của Hoàng đế hoặc những tấu sớ của các quan cũng thừa nhận đất của Trung Quốc đến Huyện Nhai, những vùng biển phía ngoài là họ không quản lý được vì đó là của những nước khác, vùng biển chung quốc tế. Tức là lúc đó họ không nói hẳn là của ai nhưng họ không thừa nhận là của họ.”

Trung Hoa dân quốc khu vực đồ (1917)

Như vậy, để trả lời câu hỏi vì sao các bản đồ cổ của Trung Quốc không hề bao gồm bất cứ một quần đảo nào ở biển Đông, PGS, TS Ngô Văn Minh cho rằng câu trả lời rất đơn giản. Bởi vì nó phản ánh đúng thực tế lịch sử các triều đại phong kiến Trung Quốc chưa bao giờ có bất kỳ một hành động nào nhằm thể hiện quyền lực của mình đối với các quần đảo này, rằng chủ quyền thực sự của Trung Quốc chỉ đến cực Nam của đảo Hải Nam mà thôi, và cũng vì trên thực tế, nhà nước phong kiến Việt Nam đã chiếm hữu và thực thi chủ quyền trên hai quần đảo này một cách hòa bình liên tục và không vấp phải sự phản đối của bất kỳ một quốc gia nào .

SGK của Trung Quốc thừa nhận biên giới chỉ tới đảo Hải Nam

Sách do Bộ Giáo dục Trung Hoa dân quốc phát hành, là sự thừa nhận về mặt nhà nước rằng Hoàng Sa, Trường Sa không thuộc về họ.

“Đến năm 1906 sách giáo khoa địa lý của Trung Quốc là cuốn Trung Quốc địa lý học giáo khoa thư viết: "Điểm cực nam của Trung Quốc là bờ biển Châu Nhai thuộc quận Quỳnh Châu (Hải Nam) tại vĩ tuyến 18"”, PGS. TS Ngô Văn Minh, Học viện Chính trị - Hành chính khu vực III cho biết như vậy và so sánh: “Trong khi đó từ thời Nguyễn, Nhà nước đã đưa kiến thức về quần đảo Hoàng Sa vào sách dạy cho học trò”.
Giáo sư Trịnh Khắc Mạnh, nguyên Viện trưởng Viện nghiên cứu Hán Nôm cũng có trong tay bản sao sách giáo khoa của Trung Quốc xuất bản năm 1912 thể hiện biên giới nước này chỉ tới đảo Hải Nam. Ông Trịnh Khăc Mạnh khẳng định: "Sách do Bộ Giáo dục của nước Trung Hoa dân quốc phát hành nên có thể coi đây là sự thừa nhận về mặt nhà nước, rằng hai quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa không phải của họ".

Sách “Trung Quốc Địa lý học giáo khoa thư”, phát hành năm 1906 nêu ở trang 241 rằng: “điểm cực Nam của Trung Quốc là bờ biển Nhai Châu đảo Quỳnh Châu, ở vĩ tuyến 18 độ 13’ Bắc.”