Truyền-Thống Lễ Giỗ Tổ
BD Salong Cuong
Hàng năm Hệ-Phái Sa-long-Cương có truyền-thống cử-hành Lễ Giỗ Nhị Vị Sư Tổ là Bồ-Ðề Ðạt-Ma và Ðức Quan-Thánh. Câu hỏi được nêu ra là tại sao là hai vị này lại được tôn vinh là Nhị Vị Sư-Tổ của Võ-Thuật Cổ-Truyền Việt-Nam ?
Ðể trả lời câu hỏi này, chúng ta cần phải biết rằng trong văn-hóa Việt-tộc, mỗi ngành nghề nào cũng biết lai-lịch Sư-Tổ của mình ; nhưng ngành Võ-nghệ thì lại không được biết Sư-Tổ đã sáng-tạo ra là ai. Mà kể cả các nước Trung-Hoa, Nhật-Bản, Ðại-Hàn... cũng đều không biết vị Sư-Tổ đã sáng-tạo ra ngành Võ-nghệ của họ là ai.
Thật ra thủa xa xưa, trước thời Nhà LÝ, dân tộc Việt tôn-vinh Thần núi Tản-Viên (Sơn-Tinh), bữu-danh Nguyễn-Tuấn, Phò-Mã của Hùng-Duệ-Vương thời Nhà Hồng-Bàng (2879-258 trước Công-Nguyên) là Sư-Tổ môn Võ Vật, và tôn-vinh Lỗ-Ông, tức là ngài Cao-Lỗ, danh-tướng của An-Dương-Vương (258-208 trước Công-Nguyên), là Sư-Tổ nghề Cung Nỏ.
Về sau, thì có Hội Võ Liễu-Ðôi ở Hà-Nam-Ninh tôn-vinh ông Thánh họ Ðoàn là Sư-Tổ ngành Võ Vật. Còn các môn Võ khác của Việt-tộc thì không biết Sư-Tổ là ai để tôn vinh.
Ðến thời Nhà LÝ (1010-1225), Tam Giáo (Lão - Phật - Nho) thịnh-hành, nhất là Phật-Giáo. Do đấy, nhân lúc khai mở Quốc-Tử-Giám năm Bính-Thìn 1076 để kén chọn nhân-tài cho hai ngành Văn và Võ, vua LÝ-Nhân-Tông đã cho vinh-tôn Ðức Khổng-Tử bên Nho-Giáo là Vị Thánh-Tổ của ngành Văn và cho vinh-tôn Bồ-Ðề Ðạt-Ma bên Phật-Giáo và Ðức Quan-Thánh Ðế-Quân (đệ-tử Ngài Phổ-Tịnh Tiên Ông) bên Lão-Giáo là Nhị Vị Sư-Tổ của ngành Võ.
Ðến thời Nhà Hậu-Lê (1533-1789), thì xây hai Võ-Miếu :
- một Võ-Miếu riêng để thờ cúng Ðức Quan-Công ;
- một Võ-Miếu để thờ cúng tại Chánh-Ðiện Ngài Võ-Thành-Vương Thái-Công Lữ-Vọng và Ðức Trần-Hưng-Ðạo Ðại-Vương Quốc-Tuấn, cùng thờ tại hai bên Ðiện gọi là Tây-Vũ-Ðiện và Ðông-Vũ-Ðiện các Ngài Tôn-Võ-Tử và Ngài Quản-Tử cùng 18 vị Võ-Thần (Chín vị mỗi bên Ðiện).
Việc Tế Lễ ở Võ-Miếu được tổ-chức một năm 2 lần vào mùa Thu và mùa Xuân. Phẩm-vật cúng tế có những quy-định riêng. Tuy nhiên, về sau phẩm-vật có thay đổi tùy theo quy-định của từng Triều vua, nhưng chủ-yếu vẫn là "Tam-Sinh" (trâu, heo và dê) và "Hương-Hoa-Quả Phẩm".
Cho nên vì thế, truyền-thống Lễ Giỗ Nhị Vị Sư-Tỗ Bồ-Ðề Ðạt-Ma và Ðức Quan-Công trong Võ-Thuật Cổ-Truyền Việt-Nam được bảo-trì từ thủa xa xưa đó đến ngày nay và được lưu-truyền trong Hệ-Phái Sa-Long-Cương.
Ngoài ra Hệ-Phái Sa-Long-Cương còn cử-hành hàng năm lễ Giỗ Kỵ Sư-Trưởng Trương-Thanh-Ðăng vào ngày 16 tháng 09 Dương-Lịch.
Vua Quang-Trung Nguyễn-Huệ (1752-1792) của Nhà Tây-Sơn (1788-1802) thì được những Môn-Phái Võ-Thuật Cổ-Truyền Bình-Định tôn-vinh, về thời sau này, là Sư-Tổ Võ-Thuật Tây-Sơn.
Vì lẽ rằng Đức Bồ-Ðề Ðạt-Ma và Ðức Quan-Thánh không phải là những vị đã sáng-lập ra ngành Võ-Thuật Cổ-Truyền Việt-Nam, nên sự tôn-vinh từ thủa xa xưa này là thuộc về bình-diện tâm-linh và siêu-hình-học. Còn sự tôn-vinh các đấng anh-hùng dân-tộc là thuộc về bình-diện của lòng tri-ân và tinh-thần yêu nước.
Thư-Mục
- “Khâm-Ðịnh Việt-Sử Thông-Giám cương-Mục” của Quốc-Sử Quán, 1859.
- “Lược-Truyện Thần-Tổ Các Ngành Nghề” của Vũ Ngọc Khánh.
- “Việt-Nam Phong-Tục” của Phan Kế Bính.
- “Kiến-Văn Tiểu-Lục” của Lê Quí Ðôn, 1779.
- “Việt-Ðiện U-Linh Tập” của Lý Tế Xuyên, đời Nhà Trần.
- “Sáu Cửa vào Ðộng Thiếu-Thất”, bản dịch của Trúc-Thiên, An-Tiêm ấn-hành.
- “Hội Chân-Biên” của Viện Khảo-Cổ Sàigòn ấn-hành.
- “Introduction à l’Asie” của Jean Herbert, Albin Michel ấn-hành.
Ban Võ-Sư
SA-LONG-CƯƠNG France.