Tờ báo hàng đầu của Trung Quốc hôm nay đã đăng tải một bài viết kêu gọi xem xét lại chủ quyền của Nhật Bản đối với đảo Okinawa - nơi có các căn cứ quân sự quan trọng của Mỹ.
Bài viết dài đăng tải trên tờ People's Daily, cơ quan ngôn luận của đảng Cộng sản Trung Quốc, cho rằng Trung Quốc có thể có chủ quyền đối với quần đảo Ryukyu, vốn bao gồm đảo Okinawa.
Đảo Okinawa, với 1,3 triệu dân, có các căn cứ không quân và hải quân quan trọng của Mỹ. Hòn đảo này được xem là gần gũi với Nhật Bản hơn là Trung Quốc về mặt chủng tộc và ngôn ngữ.
Tác giả bài báo là Trương Hải Bằng (Zhang Haipeng) và Lý Quốc Cường (Li Guoqiang), 2 nhà nghiên cứu thuộc Viện Khoa học Xã hội Trung Quốc. Họ cho rằng Ryuku là một ‘nước chư hầu’ của Trung Quốc trước khi bị Nhật sát nhập vào cuối những năm 1800.
Theo hai tác giả này : « Đã đến lúc cần phải xem xét lại các vấn đề chưa giải quyết liên quan đến quần đảo Ryuku (còn gọi là Lưu Cầu) », dựa trên cơ sở các tuyên bố đưa ra sau khi Đệ nhị Thế chiến kết thúc, yêu cầu Nhật Bản phải trả lại các lãnh thổ chiếm của Trung Quốc.
“Các vấn đề chưa được giải quyết liên quan tới quần đảo Ryukyu đã đến lúc cần xem xét lại”, 2 học giả Zhang Haipeng và Li Guoqiang, viện dẫn các tuyên bố hậu Thế chiến II vốn yêu cầu Nhật bản trả lại quần đảo cho Trung Quốc.
Trong những tháng gần đây, khẩu chiến giữa Tokyo và Bắc Kinh càng lúc càng gia tăng về vấn đề chủ quyền trên quần đảo nhỏ bé này. Không những thế, tàu Trung Quốc cũng thường xuyên thâm nhập vào vùng biển chung quanh quần đảo do Tokyo kiểm soát, làm dấy lên mối lo ngại bùng nổ tranh chấp vũ trang giữa hai cường quốc châu Á.
Theo các nhà phân tích, khi bật đèn xanh cho các học giả của mình công khai đặt ra vấn đề Okinawa là của Trung Quốc, Bắc Kinh đang sử dụng một ngón đòn tâm lý để tạo thêm thế thượng phong trong tranh chấp Senkaku/ Điếu Ngư, bất chấp thực tế là đòi hỏi của họ hết sức vô lý. Quần đảo Okinawa không chỉ là nơi có căn cứ quân sự Mỹ, mà là khu vực có đến 1,3 triệu cư dân trên bình diện chủng tộc và ngôn ngữ gần Nhật Bản hơn là Trung Quốc.
Giáo sư Lâm Hòa Lập (Willy Lam), chuyên gia về Trung Quốc tại Đại Học Hồng Kông nhận định rằng : « Đây là hình thức chiến tranh tâm lý. Điểm chính yếu là gây sức ép lên Nhật Bản, buộc chính quyền Tokyo nhượng bộ trên vấn đề Senkaku ».
Okinawa là hòn đảo lớn nhất thuộc quần đảo Ryuku trải dài trên 1.000 cây số tính từ hòn đảo chính Nhật Bản. Trong lịch sử, Okinawa là trung tâm của Vương quốc Ryukyuan, vốn vẫn nộp triều cống cho các hoàng đế Trung Hoa cho đến khi bị Nhật Bản sát nhập vào năm 1879.
Một số người Trung Quốc thường lấy lịch sử là nền tảng của chủ quyền đất nước và bác bỏ quyền sở hữu của Nhật Bản trên các hòn đảo mà Tokyo chiếm đóng nhờ chính sách bành trướng hiếu chiến, đã bị chận đứng sau khi Nhật bại trận vào cuối Đệ nhị Thế chiến.
Chính quyền Trung Quốc thì không đưa ra những đòi hỏi như thế, nhưng các phương tiện truyền thông nhà nước của nước này đôi khi cũng đưa ra những bài viết, bình luận đặt lại vấn đề chủ quyền của Nhật Bản.
Trung Quốc hiện cũng đòi hỏi chủ quyền ở Biển Đông dựa trên một bản đồ công bố trong thập niên 1940, trong đó xác định chủ quyền lịch sử của Bắc Kinh trên hầu như toàn bộ vùng biển này. Tại vùng này, Bắc Kinh ngày càng tỏ ra quyết đoán trong việc áp đặt các đòi hỏi chủ quyền của Trung Quốc
Bài báo cũng nhắc lại các tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc đối với quần đảo Điếu Ngư ở Hoa Đông hiện do Nhật Bản quản lý và gọi là Senkaku.
Hai cường quốc châu Á đã vướng vào một cuộc chiến ngôn từ vì cuộc tranh chấp Senkaku/Điếu Ngư trong những tháng gần đây. Các tàu của Bắc Kinh liên lục đi vào vùng biển quanh Senkaku/Điếu Ngư, làm bùng phát những lo ngại về một cuộc xung đột vũ trang.
Chiêu trò của Bắc Kinh
Willy Lam, một chuyên gia về chính trị Trung Quốc tại Đại học Hồng Kông, cho rằng việc Trung Quốc đòi chủ quyền đối với Okinawa có thể là nhằm nâng vị thế của nước này đối với cuộc tranh chấp liên quan tới Senkaku/Điếu Ngư.
“Tôi nghĩ đó là một cuộc chiến tâm lý. Điều quan trọng là Bắc Kinh muốn gây áp lực với Nhật Bản để chính phủ Nhật Bản buộc phải nhượng bộ về Senkaku/Điếu Ngư”, ông Lam nói.
Okinawa là đảo lớn nhất của quần đảo Ryukyu, có thời là trung tâm của Vương quốc Ryukyu từng nộp cống cho các hoàng đế Trung Quốc cho tới khi bị Nhật Bản sáp nhập năm 1879.
Nhưng một số người Trung Quốc xem các mối quan hệ lịch sử là nền tảng cho vấn đề chủ quyền và bác bỏ quyền sở hữu của Nhật Bản đối với quần đảo, cho rằng đó là di sản của chủ nghĩa bàng trướng của Nhật vốn kết thúc trong thất bại ở cuối Thế chiến II.
Chính phủ Trung Quốc không đưa ra những tuyên bố chủ quyền như vậy, nhưng báo chí nhà nước nhiều lần đăng tải các bài viết và các bài bình luận nghi ngờ quyền chủ quyền của Nhật Bản.
Ngoài Nhật Bản, Trung Quốc còn có tranh chấp chủ quyền với các quốc gia Đông Nam Á khác ở Biển Đông.
Các nhà phân tích cho hay Bắc Kinh ngày càng hung hăng trong việc khẳng định các tuyên bố chủ quyền, trong khi các quốc gia châu Á đầu tư mạnh mẽ vào việc tăng cường sức mạnh hải quân.
Phúc trình mới ra của Cục Hải dương Trung Quốc nói "an ninh biển là trọng điểm trong an ninh quốc gia hiện nay" của nước này.Tân Hoa Xã đưa tin Viện Nghiên cứu chiến lược phát triển biển thuộc Cục Hải dương Nhà nước Trung Quốc ngày 8/5 vừa công bố "Báo cáo Phát triển biển Trung Quốc 2013".
Báo cáo này chỉ rõ, "tình hình an ninh biển của Trung Quốc đang có sự biến đổi phức tạp và sâu sắc, an ninh biển là hướng trọng điểm trong an ninh quốc gia hiện nay của Trung Quốc".
Theo nhận định của cơ quan nghiên cứu chiến lược hải dương Trung Quốc, "đe dọa an ninh biển chủ yếu của Trung Quốc hiện nay là tranh chấp chủ quyền biển đảo leo thang có thể dẫn đến xung đột quân sự".
Điều này cho thấy giới hoạch định chính sách của Trung Quốc đã thừa nhận khả năng xung đột quân sự để có phương án đối phó phù hợp.
Cũng theo phúc trình mới, "sự điều chỉnh chiến lược châu Á-Thái Bình Dương của nước lớn ngoài khu vực sẽ ảnh hưởng to lớn lâu dài cho an ninh biển của Trung Quốc".
Không khó để đoán "nước lớn ngoài khu vực" nói trên là Hoa Kỳ.
Khai thác nguồn lợi
Tuy nhiên phúc trình của Cục Hải dương nhà nước Trung Quốc khẳng định "chính sách an ninh biển của Trung Quốc vẫn không có sự chuyển đổi về căn bản".
"Trung Quốc tiếp tục kiên trì con đường phát triển hoà bình, kiên trì giải quyết hoà bình tranh chấp trên biển, bên cạnh đó cũng không ngừng tăng cường xây dựng cơ chế tín nhiệm trên biển, tích cực triển khai hợp tác an ninh biển, dốc sức cho giữ gìn hoà bình và ổn định trên biển trong khu vực."
Trên thực tế, thời gian gần đây Trung Quốc đã có nhiều hoạt động theo hướng tăng cường khai thác nguồn lợi biển như điều tàu cá, chuyển giàn khoan dầu khí xuống Biển Đông và đơn phương cấm đánh bắt tại một số vùng biển mà nước này tuyên bố chủ quyền.
Hành động của Trung Quốc bị giới quan sát cho là "ngày càng mạnh bạo".
An ninh biển trong khu vực đã trở thành một chủ đề nóng.
Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng Asean lần thứ 7 khai mạc hôm 7/5 tại Berunei lấy khẩu hiệu "Cùng bảo vệ người dân của chúng ta, bảo vệ tương lai" làm chủ đề chính.
From : Tien phong, Dân tri , Rfi http://www.viet.rfi.fr/chau-a/20130508-trung-quoc-tang-ap-luc-tren-nhat-ban-voi-am-muu-%E2%80%98doi-lai%E2%80%99-quan-dao-okinawa