Tòa Long An hoãn tử hình Hồ Duy Hải
Vụ án Hồ Duy Hải đã được xét xử qua các cấp sơ thẩm và phúc thẩm
Tòa Long An quyết định hoãn tử hình phạm nhân Hồ Duy Hải, người bị kết án tử hình với tội danh giết người, cướp tài sản năm 2008, ngay trước ngày bị xử tử .
Thông tin trên vừa được Phó Chánh án Tòa án Nhân dân tỉnh Long An xác nhận với báo Pháp Luật TP.HCM.
Trước đó, Tòa án Nhân dân tỉnh Long An đã ký quyết định thi hành án tử hình đối với tử tù này vào ngày mai, 5/12.
Ông Hải, 29 tuổi, đã bị tòa các cấp sơ thẩm và phúc thẩm tuyên án tử hình vì tội giết người và cướp tài sản liên quan đến vụ sát hại hai nhân viên bưu điện hồi năm 2008.
Tuy nhiên kể từ khi án tử hình được đưa ra, gia đình ông Hải lẫn bản thân ông đã liên tục kêu oan.
Theo các báo trong nước, cơ quan điều tra đã không xác định được mẫu máu, không xác định được dấu vân tay thu tại hiện trường là của ông Hải. Các lời khai của nhân chứng cũng bị sửa chữa mà không có chữ ký xác nhận của người khai.
Vũ khí gây án cũng không được phát hiện ra. Con dao được giao nộp là do cơ quan điều tra cho người khai đi mua để làm "vật mô phỏng", theo báo Lao Động trong tin hồi tháng 11.
Tòa phúc thẩm sau đó cũng xác định “quá trình điều tra có những thiếu sót về tố tụng”, nhưng vẫn bác đơn kháng cáo của Hồ Duy Hải, báo này cho biết thêm.
Trong buổi tiếp cử tri ngày 3/12, chủ tịch nước Việt Nam, ông Trương Tấn Sang cũng đã nhận được kiến nghị từ cử tri yêu cầu cơ quan chức năng xem xét lại vụ án này.
__________
Xem xét kỹ trước sinh mạng con người
Ngày 4/12, Văn phòng Chủ tịch nước đã có văn bản thông báo tới các cơ quan chức năng về việc nhận được đơn của mẹ bị án Hồ Duy Hải nên đã yêu cầu Chánh án TAND Tối cao, Viện trưởng VKSND Tối cao và thủ trưởng cơ quan thi hành án hình sự tỉnh Long An tạm dừng thi hành án để xem xét kỹ lưỡng trước khi tước đoạt sinh mạng một con người.
Cùng ngày, một lãnh đạo Tổng cục Thi hành án hình sự và Hỗ trợ tư pháp (Tổng cục VIII) - Bộ Công an cho biết đã nhận được yêu cầu tạm dừng thi hành án đối với bị án Hồ Duy Hải.
Trước đó, ngày 3/12, tại buổi tiếp xúc cử tri quận 1 và quận 3, TP HCM của Chủ tịch nước Trương Tấn Sang, cử tri Nguyễn Hữu Vạn đã đề nghị Chủ tịch nước Trương Tấn Sang chỉ đạo các cơ quan chức năng xem xét lại vụ án Hồ Duy Hải vì có nhiều điểm nghi ngờ, uẩn khúc.
______________
Khả năng sắp tới
Trao đổi với BBC, ông Nguyễn Văn Đạt, luật sư bào chữa cho Hồ Duy Hải trong cả hai phiên tòa sơ thẩm và phúc thẩm, nhận định rằng khả năng sắp tới có thể lãnh đạo Viện Kiểm sát hoặc Tòa án tối cao sẽ có kháng nghị để xem xét lại vụ án theo trình tự giám đốc thẩm.
"Sau khi có kháng nghị thì Tòa án tối cao sẽ mở phiên tòa giám đốc thẩm," ông nói, "Thẩm quyền của Tòa có thể là không chấp nhận kháng nghị và giữ nguyên bản án hoặc hủy bản án và đình chỉ vụ án nếu xét thấy việc tuyên án của các cấp tòa trước đây là trái pháp luật."
Một hướng nữa có thể sẽ xảy ra, theo luật sư Đạt, là chủ tịch nước có thể xem xét ân giảm cho bị cáo dựa trên những yếu tố như là có nhân thân tốt, có người thân là bà mẹ Việt Nam anh hùng, tuổi đời còn trẻ... Trong trường hợp này thì báo cáo Hải vẫn bị xác định là có tội như Tòa đã phán quyết.
Ông Đạt cho biết là vụ án của Hồ Duy Hải chỉ mới qua phiên xử phúc thẩm và phán quyết của Tòa phúc thẩm 'là cuối cùng' trong khi không có kháng nghị giám đốc thẩm nên phải thi hành án tử hình.
"Bản thân tôi có làm đơn kháng nghị giám đốc thẩm, luật sư Trần Hồng Phong và gia đình bị cáo Hồ Duy Hải cũng làm đơn nhưng đều bị bác," ông Đạt cho biết, "Tòa án và Viện kiểm sát đều cho là đúng người đúng tội nên không xem xét lại nữa."
Luật sư Đạt cũng nói rằng sau khi có bản án tử hình, bị cáo Hải và gia đình không viết đơn xin ân xá gửi đến chủ tịch nước mà chỉ liên tục kêu oan vì họ cho rằng Hồ Duy Hải 'không có tội' nên không xin ân xá.
Về khả năng lật lại bản án, ông Đạt nói nhờ vào 'nỗ lực của truyền thông trong và ngoài nước' lên tiếng đề nghị làm rõ vụ án ông tin rằng 'vụ án chắc chắn sẽ được cơ quan chức năng xem xét làm rõ'.
___________
Tạm dừng thi hành án tử hình Hồ Duy Hải theo đề nghị của Chủ tịch nước
Văn phòng Chủ tịch nước yêu cầu tạm dừng thi hành án
Nguồn tin của Tuổi Trẻ từ TAND tối cao và Viện KSND tối cao cho biết hai cơ quan này đã nhận được công văn từ Văn phòng Chủ tịch nước do ông Giang Sơn - phó chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước - ký đề nghị các cơ quan này yêu cầu Hội đồng thi hành án Long An tạm dừng việc thi hành bản án tử hình đối với Hồ Duy Hải vào ngày 5-12 để xem xét lại vụ án theo đúng trình tự của pháp luật.
Trước đó, cuối giờ trưa 4-12, người thân trong gia đình Hồ Duy Hải đã đến TAND tỉnh Long An nộp đơn xin tạm hoãn thi hành bản án đối với Hải, bởi đơn này cho rằng Hải bị kết tội oan nên gia đình cần thời gian để kêu oan.
Đến đầu giờ chiều 4-12, ông Lê Quang Hùng - phó chánh án TAND tỉnh Long An - đã xác nhận vào đơn xin hoãn thi hành án tử hình đối với Hồ Duy Hải với nội dung đồng ý đề nghị của gia đình bị án Hồ Duy Hải.
Trao đổi với Tuổi Trẻ chiều cùng ngày, luật sư Trần Hồng Phong cho biết ông vẫn đang tiếp tục làm đơn gửi đến Chủ tịch nước và các cơ quan chức năng liên quan xem xét để kháng nghị bản án.
“Tiếng kêu của tôi và gia đình Hồ Duy Hải cũng như các cơ quan báo chí bước đầu đã có kết quả. Dù chặng đường còn dài nhưng đây là sự khích lệ lớn đối với tôi” - ông Phong nói
_____________________
Cứu Một Nền Tư Pháp
Hoãn thi hành án đối với Hồ Duy Hải là cần thiết vì những chứng cứ buộc tội Hải là chưa thuyết phục. Nhưng, điều quan trọng hơn là làm sao để có một trình tự tố tụng đảm bảo không lặp lại sai lầm.
Chuyện Hồ Duy Hải luôn nhận tội trước cán bộ nhưng lại nói nhỏ vào tai mẹ và dì rằng mình oan, cho thấy, điều bị án này chịu đựng trong trại giam đôi khi còn khiến anh khiếp sợ hơn cái chết. Trước khi bàn việc tiến hành những thủ tục tố tụng khác, phải nhanh chóng đưa Hồ Duy Hải ra khỏi những nơi giam giữ thuộc quyền Công an Long An ngay.
Nhanh chóng chuyển quyền quản lý các trại giam giữ cho Bộ Tư pháp thay vì để trong tay Bộ Công An. Cho dù có ký bao nhiêu công ước chống tra tấn, không ai có thể đảm bảo cảnh sát điều tra không dùng cực hình nếu việc giam giữ các nghi phạm vẫn ở trong tay những người nôn nóng lập công phá án
Không ai có quyền kiểm điểm, hạ mức thi đua của các thẩm phán nếu bản án của họ bị tòa trên cải sửa trừ khi có bằng chứng các thẩm phán vi phạm tố tụng hoặc nhận hối lộ. Cách làm hiện nay và cơ chế bổ nhiệm nhiệm kỳ thẩm phán 5 năm đang đặt các thẩm phán vào một tình thế không còn khả năng độc lập.
Sợ hãi án bị cải, sửa, ngay từ đầu các thẩm phán đã đồng hành cùng cơ quan điều tra và viện kiểm sát; khi hồ sơ chuyển sang tòa, các thẩm phán lại tuân thủ “luật bất thành văn” là chạy lên tòa trên “tranh thủ ý kiến”. Như vậy, thay vì độc lập, chỉ tuân theo pháp luật, các thẩm phán đã bắt tay với viện, với điều tra viên và lôi kéo tòa trên cộng đồng trách nhiệm.
Theo cách này, ngành tòa án sẽ có những con số đẹp (án ít bị cải, sửa hơn) nhưng mức oan sai thật – thì nếu không có áp lực kêu oan của gia đình (như trường hợp Hồ Duy Hải); thủ phạm thật không ra đầu thú (như trường hợp Nguyễn Thanh Chấn)… – chiếm tỉ lệ cỡ nào là không ai biết được.
Nếu Việt Nam không tin tưởng vào bồi thẩm đoàn thì cũng nên điều chỉnh vai trò trong phiên tòa của các thành phần tham gia tố tụng. Thay vì các thẩm phán và hội thẩm cứ làm công việc buộc tội như hiện nay. Hãy để việc đó cho kiểm sát viên. Tòa và các hội thẩm nhân dân chỉ ngồi nghe, để phần thẩm vấn, buộc tội và bào chữa cho kiểm sát viên và luật sư; thấy lập luận buộc tội của kiểm sát viên có cơ sở vững chắc hơn phần bào chữa của luật sư thì tuyên có tội và lượng hình; nếu thấy luật sư gỡ tội đáng tin cậy hơn thì tuyên vô tội.
Đừng sợ người nghèo sẽ không thuê được luật sư giỏi. Nếu có một nền tư pháp tử tế, các đoàn luật sư độc lập sẽ tập hợp được những luật sư không cãi chỉ vì tiền. Như chúng ta thấy, ngay trong thời điểm bị gây khó dễ như hiện nay mà đã có không ít luật sư giỏi vẫn cãi miễn phí cho người nghèo, cho người bất đồng chính kiến vì thanh danh của mình và niềm tin vào công lý.
Chưa thể đòi hỏi tư pháp độc lập trong chế độ một đảng cầm quyền nhưng những điều trên đây là vẫn có thể bắt đầu để tránh những sai lầm chết người như những vụ Nguyễn Thanh Chấn (Bắc Giang), Bùi Minh Hải (Đồng Nai)… và làm rõ trắng đen vụ Hồ Duy Hải.
************
Có mẹ, trong đêm dài trên quê hương
Tuấn Khanh - Đêm ngày 5 tháng 12, chắc sẽ có 2 người không thể nào ngủ được, đó là hai mẹ con tử tù Hồ Duy Hải. Họ không nhìn thấy nhau, nhưng những giọt nước mắt chảy xuống sẽ có cùng một cảm xúc của đau thương và hy vọng.
Anh Hải chắc hẳn phải khóc ngàn lần, và cám ơn tạo hóa đã ban tặng cho anh một bà mẹ tuyệt vời. Người mẹ rất đỗi bình thường như hàng triệu người mẹ Việt Nam trên đất nước này, nhưng giữa nguy khốn, bà hóa thân thành Phật Bà Quán Thế Âm, hóa thân thành Mẹ Maria, hóa thân thành một kẻ điên khùng bất chấp tính mạng... để lăn xả vào giòng tuyệt vọng, kéo đứa con mình khỏi án tử hình.
Người đàn bà với khuôn mặt không có gì đáng nhớ ấy đã khiến thế giới phẳng của những người viết và đọc tiếng Việt phải xao xuyến. Chỉ trong một vài ngày, gần như hình ảnh của một phụ nữ chan chứa lệ với tấm biểu ngữ kêu oan cho con mình đã được chuyền đi từng trang facebook, trở thành một sự kiện nóng bỏng đến mức giới truyền thông nhà nước cũng phải quan tâm và cùng lên tiếng đòi xét lại vụ án của tử tù Hồ Duy Hải.
Nếu là một kịch bản phim, thì đó là một bộ phim nghẹt thở cho đến phút cuối. Ngay khi những dòng chữ viết tay của ông Lê Quang Hùng, Phó Chánh Án tòa án Nhân Dân tỉnh Long An xác nhận việc ngưng thi hành án vào chiều ngày 4 tháng 12, mọi thứ bùng nổ thành một niềm vui chung của đám đông. Trong rất nhiều ngày, Tòa án uy nghi của tỉnh Long An vẫn lạnh lùng im lặng trước tiếng kêu gào lạc giọng của bà mẹ về những điều oan ức bị gán trong cáo trạng, dẫn đến án tử của con mình. Trong những bản video ghi lại, tràn ngập người xem trên You Tube, cho thấy bà Nguyễn Thị Loan bị xô đẩy bởi công an gác cổng, bị miệt thị bởi các bài báo chủ trương tuân phục các án lệnh mà không tìm hiểu.
Mỉa mai thay, bà mẹ đó đã làm tất cả, tìm đủ mọi chứng cứ cho thấy kết quả điều tra bị đánh tráo, lẫn các kết luận sai về mẫu máu, tóc vân tay... của con mình để xin trình lên tòa án, xin được xét lại những điều kỳ lạ đang áp đặt cho con bà. Một người đàn bà nhỏ nhắn, yếu đuối đã hành động như thay một bộ máy tư pháp để chỉ xin những người có trách nhiệm ghé mắt qua. Bà Loan đã trãi qua nhiều đêm rất dài không ngủ, bà đã khóc cạn nước mắt. Đổi lại, bà chỉ nhận được một câu trả lời từ phía tòa là muốn con mình được xử tử bằng súng hay tiêm thuốc độc.
Từ câu chuyện của người tử tù Nguyễn Thanh Chấn cho đến Hồ Duy Hải, quy trình tố tụng của tòa án Việt Nam đang bộc lộ những mảng tối ghê sợ. Ép cung, tra khảo, thay đổi kết quả điều tra… tất cả mọi thứ lộ dần. Con người không tìm thấy công lý trước tòa án của quê hương mình, mà chỉ thấy sự sợ hãi và nhận thức rõ thêm thân phận mình không là gì. Lúc này, đang có bao nhiêu án oan đang rãi khắp các trại giam Việt Nam? Bao nhiêu tử tù đang cay đắng vì không thể tìm thấy công lý cho mình? Đêm 5 tháng 12, Hồ Duy Hải có thể đã khóc trong trại giam vì hạnh phúc tạm thời, nhưng có bao nhiêu tù nhân đang câm lặng rơi nước mắt đau tủi cho phận mình?
Có tin rằng, lệnh hoãn thi hành án ngày 4 tháng 12, không phải đến tay bà Loan đầu tiên, mà đến trước ở giới truyền hình. Thậm chí, người ta đã định chỉ đến giờ phát hình buổi tối mới công bố như một show diễn gây xúc động, tạo bất ngờ cho bà Loan. May thay sự đồi bại giả định đó đã không diễn ra.
Nếu phải cảm ơn ai đó cho phần đầu của vở kịch công lý này, thì đó là đám đông vô danh trên thế giới phẳng. Họ đã làm tất cả để cứu sống một mạng người, đã cùng rơi nước mắt và khổ đau cùng một bà mẹ quê chưa bao giờ giáp mặt trước đó. Trong những đêm đầu tháng 12, đến tận 2 giờ sáng vẫn có những status mới trên facebook truyền tin, kêu gọi, nhắc nhau ký tên vào bản petition đòi xét lại vụ án Hồ Duy Hải. Hành động của viên phó chánh án hay ông chủ tịch nước rất thức thời khi quyết định hoãn phiên xử tử, nhưng mặt khác, đó cũng là một chiến thuật, tránh một cuộc khủng hoảng cho một hệ thống đã lụn bại trước sự tức giận của đám đông ngày càng lớn và khó kiểm soát.
Nhưng câu chuyện vẫn chưa dừng ở nơi đây. Hoãn thi hành án, tức làm giảm sự căng thẳng của vấn đề, nhưng chưa có nghĩa là công lý đã được thực thi. Mọi thứ vẫn còn ở phía trước. Đêm vẫn còn rất dài trên quê hương này, và trong trái tim lương thiện của mỗi con người Việt Nam vẫn cần thắp lên một tia sáng cho hy vọng và công lý. Có lẽ chúng ta vẫn sẽ còn thấy bà Nguyễn Thị Loan ôm biểu ngữ đứng trước tòa nhiều ngày tháng nữa, cho đến khi sự thật được tìm thấy. Hãy cảm ơn bà mẹ đó, và ngưỡng mộ như đó là mẹ mình. Vì khi bị bao vây giữa đêm đen tuyệt vọng, ơn trên đã ban tặng cho chúng ta một thiên thần với tên gọi là mẹ.
Kể cả những viên công an đã xô đẩy bà Loan trước cổng tòa án, các tác giả bài viết phụ họa cho án tử của Hồ Duy Hải, thậm chí cả những nhân viên đã làm sai quy trình trong vụ án của Hồ Duy Hải... hãy tự cám ơn đời mình, vì một lần được chứng kiến điều kỳ diệu từ người mẹ đó.
From : BBC , Huy Đức ( Ba Sam ) , Nhacsi tuankhanh (Dân lam Bao),.....
http://www.bbc.co.uk/vietnamese/vietnam/2014/12/141204_hoan_tu_hinh_ho_duy_hai