Hạm đội Nam Hải tập trận ...
Trung Quốc thiết lập một “hệ thống phòng thủ trên biển” để bảo vệ “an ninh hàng hải và công cuộc phát triển kinh tế”. Hải quân viễn dương có tàu sân bay (hàng không mẫu hạm), và tàu sân bay đầu tiên của Trung Quốc – Thi Lang – thiết kế lại tàu sân bay Varyag trọng tải 32.000 tấn của Xô Viết – đã được đưa vào thử nghiệm trên biển từ ngày 10 đến 14 tháng 8 năm 2011. Họ kỳ vọng tàu này sẽ đi vào hoạt động năm 2012 và sẽ mang được 48 máy bay chiến đấu trên biển Su-33 cùng máy bay chiến đấu Jian-10 của Trung Quốc. Dự kiến Trung Quốc sẽ thiết kế được hàng không mẫu hạm 50.000-60.000 tấn trước năm 2015 và tàu sân bay năng lượng hạt nhân trước năm 2020. Các tàu sân bay đều đòi hỏi phải có lực lượng hộ tống để bảo vệ trên đường không cũng như ngăn chặn nguy cơ bị tấn công bằng tàu ngầm – điều này cho thấy là Trung Quốc đã có kế hoạch mở rộng hơn nữa năng lực hải quân.
Về các lực lượng hạt nhân trên biển, Trung Quốc có bốn tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo, SSBN. SSBN đầu tiên của Trung Quốc là chiếc Xia hiện giờ đã lạc hậu, được thiết kế năm 1981 và mang được 12 tên lửa đạn đạo JL-1 (SLBM) với tầm bắn 2.700 km, không đủ để tấn công lục địa Hoa Kỳ. Hai SSBN lớp Jin hiện đại hơn và đáng tin cậy hơn đã được triển khai từ năm 2004 – mỗi tàu mang 12 SLBM JL-2 với tầm bắn 8.400 km, tạo cho nó khả năng vận hành liên lục địa. Dự kiến trong những năm tới Trung Quốc sẽ phát triển ít nhất 5 tàu lớp Jin nữa.
Mỹ rất quan tâm đến tàu ngầm của Trung Quốc khi chính Bắc Kinh từng nhấn mạnh đây là một trong những lực đẩy chính cho nỗ lực hiện đại hóa quân đội. Bên cạnh các tàu lớp Kilo của Nga, Trung Quốc đang tích cực triển khai các lớp tàu nội địa mới, gồm tàu ngầm hạt nhân mang tên lửa đạn đạo lớp Tấn, tàu ngầm hạt nhân tấn công lớp Thượng và Hán, tàu lớp Nguyên và tàu lớp Tống. Đó là chưa kể tàu ngầm Type 095 sẽ được triển khai vào năm 2015. Báo cáo của CRS ước tính đến năm 2012, Trung Quốc có khoảng 46 tàu ngầm, nhưng theo website về thông tin quân sự Globalsecurity.org thì con số này lên tới hơn 60, tập trung nhiều cho các hạm đội Đông Hải và Nam Hải.
Do tàu sân bay Trung Quốc bị cho là chưa thể sớm đưa vào thực chiến và còn nhiều hạn chế nên tàu khu trục hiện vẫn là tàu chiến nổi lớn nhất của nước này. Các tàu khu trục hiện nay có thiết kế và trang bị gần với tàu chiến phương Tây hơn là Liên Xô với tổng cộng khoảng 25 tàu thuộc các lớp nội địa Lữ Dương, Lữ Hải, Lữ Châu, Lữ Hỗ và Lữ Đại cũng như lớp Sovremenny do Nga sản xuất. Cũng theo Globalsecurity.org, Trung Quốc hiện có gần 50 tàu hộ vệ và rất nhiều tàu đổ bộ cũng như khinh hạm tấn công mang tên lửa phân bố đều cho các hạm đội.
Bên cạnh đó, giới quan sát đánh giá rằng do chỉ mới lộ rõ và bắt đầu thực thi chiến lược vươn ra các vùng biển xa gần đây nên hải quân Trung Quốc thiếu trầm trọng các tàu rà quét, phát hiện và chống thủy lôi. Bắc Kinh đang cố gắng khắc phục nhưng tình trạng này sẽ còn kéo dài trong tương lai gần
Trung Quốc cần nơi trú ẩn cho hải quân để ngăn ngừa các cuộc tấn công trên biển và trên không. Tàu sân bay và SSBN cũng cần phải có biển rộng để hoạt động; nếu không, chúng có thể bị nhốt vào một khu vực giới hạn và trở thành gần như vô dụng. Chỉ có vài nơi dọc bờ biển Trung Quốc là có thể làm nơi trú ẩn cho hải quân của họ, ở đó có thể tổ chức hoạt động phòng thủ và cũng có thể tiếp cận với biển rộng. Một nơi là ở Hoàng Hải (Biển Vàng), có một căn cứ tàu ngầm ở Xiaopingdao, gần Đại Liên. Một vị trí hợp lý khác là đảo Hải Nam và khu vực biển nửa khép kín ở phía bắc Biển Đông, có lợi thế nằm gần Eo Malacca và các tuyến đường biển nối sang Ấn Độ Dương.Bất kỳ vị trí nào khác xa hơn về phía bắc đều rất dễ bị Mỹ .... đánh phá từ biển xa vào.
Vì lý do đó, Trung Quốc đã và đang xây dựng căn cứ ngầm ở Sanya trên đảo Hải Nam, nơi sẽ chứa không chỉ SSBNs mà cả tàu sân bay và tàu hộ tống khi chúng được triển khai. Năm 2008, một chiếc SSBN đã được triển khai ở đó, và tới tháng 10-2010, hai tàu ngầm hạt nhân Shang đã vào bến ở Sanya. Tàu sân bay Thi Lan chắc chắn cũng sẽ đậu ở đó. Khi mà Hải Nam phát triển căn cứ hải quân thì quần đảo Hoàng Sa ở phía nam được cho là sẽ đóng một vai trò quan trọng trong việc bảo vệ đường hàng không và đường biển cho Hải Nam. Điều đó giải thích vì sao Bắc Kinh rất nhạy cảm với các tàu khảo sát của Mỹ và tại sao 5 tàu hải quân Trung Quốc đã đụng độ với tàu Impeccable của Mỹ khi Impeccable đi vào vùng biển 121 km tính từ đảo Hải Nam vào ngày 9-3-2009.
Bảo vệ Hải Nam là một chuyện, nhưng bảo vệ đường đi của tàu sân bay và SSBN vào biển lớn là một chuyện khác. Vì việc này, Trung Quốc cần phải tuần tra xung quanh quần đảo Trường Sa, hoặc ít nhất họ cũng cần khả năng ngăn chặn các cường quốc bên ngoài can thiệp vào những hoạt động của hải quân Trung Quốc trong một khu vực sẽ mở rộng tới tận Eo Malacca. Năm 2009, nguyên Phó Tổng Tư lệnh Quân đội Giải phóng Nhân dân Trung Quốc, Tướng Trương Lý (Zhang Li) đã kêu gọi xây một sân bay và một cảng biển tại bãi đá Vành Khăn (Mischief Reef) trong khu vực Philippines tuyên bố chủ quyền ở quần đảo Trường Sa, mà hiện giờ do Trung Quốc chiếm. Ý định của họ là thực hiện các cuộc tuần tra trên không tại khu vực, để yểm trợ các tàu cá Trung Quốc, và để thể hiện chủ quyền của Trung Quốc trên Biển Đông.
Chính Lưu Hoa Thanh là người đưa ra khái niệm phòng thủ khu vực cho Trung Quốc, khái niệm này tạo ra không gian hàng hải cần bảo vệ, để từ đó Trung Quốc phát triển hải quân. Lưu học được khái niệm phòng thủ khu vực từ Sergei Gorshkov, chỉ huy hải quân Xô Viết, là người hướng dẫn Lưu tại Học viện Hải quân Xô Viết khi ông ta du học ở đó những năm 1950.
Dưới trướng Lưu, chiến lược hải quân của Trung Quốc chuyển từ phòng thủ ven bờ sang “phòng thủ gần bờ”, bao trùm lên một khu vực rộng tới “chuỗi đảo đầu tiên”. Vùng biển này trải dài suốt từ Nhật Bản đến quần đảo Ryukyu, đến Philippines rồi đến Biển Đông; chuỗi đảo thứ hai vươn xa hơn ra bên ngoài, vào Thái Bình Dương, và trải dài từ Nhật Bản, bao trọn cả Guam. Kể từ khi hai chuỗi đảo này được hình thành cách đây hai thập niên, khái niệm chuỗi đảo tiếp tục định hình tư duy hàng hải Trung Quốc, coi đó như một cách để xác định và phân ranh giới các khu vực lợi ích. Chuỗi đảo đầu tiên bao gồm cả Đài Loan, như tâm điểm chú ý, và cả không gian biển bao quanh nó, tạo thành bức chướng ngại ngăn chặn tàu ngầm trong trường hợp Đài Loan tuyên bố độc lập. Nó cũng bao gồm những vùng biển đủ để có thể cho SSBN thường xuyên tuần tra và triển khai hoạt động ở những vùng biển giữa (không gần bờ nhưng cũng không quá xa ngoài khơi).
Là phòng thủ khu vực, nó bao gồm cả Hoàng Hải lẫn Biển Đông, như là những vị trí trú ẩn an toàn để đặt các căn cứ hải quân cũng như mở đường tiến ra biển an toàn. Tuy nhiên, phòng thủ khu vực đòi hỏi Hải quân Mỹ phải bị giữ chân ở ngoài vịnh và ở một khoảng cách vừa đủ để không can thiệp vào việc Trung Quốc triển khai hải quân trong khu vực. Để đạt mục tiêu này, Trung Quốc đã triển khai DF-21D, được mô tả là một Tên lửa Đạn đạo Chống Tàu biển (ASBM) có khả năng ngắm bắn các tàu sân bay Mỹ và các tàu bề mặt lớn khác.
Đô đốc hải quân Mỹ Robert F. Willard, tư lệnh Hạm đội Thái Bình Dương, nói rằng cùng tàu ngầm Trung Quốc, tên lửa này có thể là một nguy cơ nghiêm trọng đối với hải quân Mỹ, và cuối cùng có thể sẽ “trung lập hóa” năng lực phóng chiếu sức mạnh của Mỹ. Bộ Quốc phòng Mỹ tuyên bố rằng với việc định vị và truy đuổi mục tiêu hiệu quả, tên lửa có thể đặt tàu hải quân Mỹ vào vòng nguy hiểm trong khoảng từ 1.500 đến 2.100 km.
Hạm đội Nam Hải của hải quân Trung Quốc được thành lập cuối năm 1949. Bộ chỉ huy hạm đội đặt ở Zhanjiang (Trạm Giang). Kỳ hạm của hạm đội là tàu AOR/AK Nanchang (Nam Xương) 953. Hạm đội nayy có trách nhiệm kiểm soát vùng Biển Đông, chia thành sáu khu tác chiến, phòng thủ: Trạm Giang, Bắc Hải (Beihai), Hoàng Bố (Huangpu), Sán Đầu (Shantou), Hải Khẩu (Haikou) và Hoàng Sa (Xisha).
Những năm 1970, hạm đội đã trải qua một sự thay đổi lớn qua các sự kiện tại quần đảo Hoàng Sa và biển Đông. Trung Quốc đã chiếm quần đảo Hoàng Sa từ tay chính quyền Việt Nam cộng hòa năm 1974 và chiếm giữ một số đảo trong quần đảo Trường Sa năm 1988.
Phần lớn các tàu nổi của hạm đội này đóng ở căn cứ hải quân Trạm Giang còn các tàu ngầm đóng ở Hải Nam. Ngoài ra, các tàu thuộc hạm đội này còn đóng ở Guangzhou (Quảng Châu), Haikou (Hải Khẩu), Shantou (Sán Đầu), Mawei (Mã Vĩ), và Beihai (Bắc Hải), còn các căn cứ không quân của hải quân nằm ở Lingshui (Lăng Thủy), Haikou (Hải Khẩu), Sanya (Tam Á), Zhanjiang (Trạm Giang), và Guiping (Quế Bình).
Hạm đội Nam Hải của Trung Quốc
1- Đội tàu khu trục số 9:
- 4 tàu số hiệu DDG-168, 169, 170, 171
- 4 tàu nhóm tàu khu trục số 1: FFG-564, 565, 566, 567
2- Đội tàu khu trục số 2:
- 5 tàu: DDG-161, 162, 165, 166, 167
- 5 tàu nhóm khu trục số 17: FFG-552, 553, 555, 509, 510
- 5 tàu nhóm tàu khu trục số 18: FFG-551, 554, 557, 558, 559.
3- Căn cứ tàu ngầm thứ 2:
- 6 tàu thuộc đội tàu ngầm 32: SSK-313, 326, 328, 329, 330, 370.
- 2 tàu ngầm lớp Kilo-636M
- 10 tàu thuộc đội tàu ngầm 52: SSK-301, 304, 305, 306, 307, 308, 309, 310, 311, 312.
4- Đội tàu đổ bộ 6:
- 5 tàu thuộc nhóm tàu đổ bộ 2: LCT-934, 935, 937, 990, 991.
- 6 tàu thuộc nhóm tàu đổ bộ 16: LCT-992, 993, 994, 995, 996, 997.
- 5 tàu thuộc nhóm tàu đổ bộ 17: LCT-946, 947, 948, 949, 950.
5- Đội tàu cao tốc 11:
- 6 tàu thuộc nhóm tàu hộ tống tên lửa 2 : MCV-751,752, 753, 754, 755, 756.
- 8 tàu thuộc nhóm tàu săn ngầm 84: PC-694, 697, 727, 731, 786, 787, 788, 789.
- 7 tàu thuộc nhóm tàu đổ bộ 4: LCT-945, 973, 974, 977, 979, 980, 986.
6- Đội tàu cao tốc 26:
- 6 tàu thuộc nhóm tàu quét thủy lôi 10: MSC-809, 835, 836, 837, 838, 850.
- Nhóm tàu tuần duyên: Gồm 4 đơn vị: Đơn vị số 1, Đơn vị số 2, Đơn vị số 3, Đơn vị số 4.
- Nhóm tàu tên lửa 208:
Gồm 12 tàu kiểu 2008 MCA
7- Đội tàu Hậu cần số 3:
- 4 tàu: AOR-883, 884, 885, 887.
- 3 tàu thuộc nhóm tàu dịch vụ: 961, 957, 203
- 4 tàu nhóm tàu trinh sát: 420, 429, Lý tư Quang (Li Siguang), 463
- Đội tàu cứu hộ 28:
- 12 tàu thuộc nhóm tàu trinh sát: 412, 411, 233, 234, 235, 509, 852, 816, 815, 822, 819, 820.
8. Phòng vệ biển Sán Đầu:
- 6 tàu nhóm tàu hộ vệ tên lửa 5: MCV-674, 677, 766, 767, 774, 775
- 4 tàu thuộc nhóm tàu khu trục 2: FFG-560, 561, 562, 563.
9- Phòng vệ biển Bắc Hải:
- 6 tàu thuộc nhóm tàu săn ngầm 81: PC-721, 722, 723, 728, 729, 32.
- 6 tàu thuộc nhóm tàu săn ngầm 76: PC-678, 720, 724, 725, 726, 730.
10- Căn cứ hậu cần Quảng Châu:
- Đội tàu dịch vụ.
- Lữ đoàn trinh sát số 2 .
- Kho chứa Đông Quang.
11. Căn cứ hậu cần Du Lâm- Đảo Hải Nam:
Vị trí căn cứ hải quân Du Lâm (Ảnh: .sinodefence.com)
Căn cứ tàu ngầm Du Lâm (Ảnh: .sinodefence.com)
- Tàu AOR-863.
- 4 tàu thuộc nhóm tàu cứu hộ Tam Á: 502, 503, 510, 154.
Tàu khu trục đỗ tại cảng Tam Á (Ảnh: .sinodefence.com)
- 6 tàu thuộc nhóm tàu dịch vụ: 960, 831, 832, 202, 967, 09
- Tiểu đoàn tên lửa chống tàu (đất đối hải) độc lập số 46.
- Trung đoàn phòng không AA số 7.
12. Phòng vệ biển Hoàng Sa
13. Căn cứ hậu cần Trạm Giang:
- Trạm liên lạc viễn thông
- Đội tàu kỹ thuật bảo trì
- Đội bảo trì thiết bị công nghệ
- Kho vũ khí Trạm Giang
14. Tuần tra vùng Trường Sa
15. Căn cứ huấn luyện Tập Kiều (Shajiao)
16. Sư đoàn không quân thuộc hải quân Trung Quốc số 9:
- Trung đoàn bay 22
- Trung đoàn bay 23
- Trung đoàn bay 24
17. Sư đoàn không quân thuộc hải quân Trung Quốc số 7:
- Trung đoàn bay 25
- Trung đoàn bay 27
18. Trung đoàn bay độc lập số 7 ( Trực thăng)
19. Lữ đoàn Radar số 3
20. Lữ đoàn thủy quân lục chiến số 1:
- Trung đội xe lội nước.
- Đơn vị trinh sát.
- Tiều đoàn số 1
- Tiều đoàn số 2
- Tiều đoàn số 3
- Tiều đoàn Pháo binh.
- Tiều đoàn Tên lửa.
21. Lữ đoàn thủy quân lục chiến số 164
22. Nhóm tàu chiến đấu tại Hong Kong
23. Hai tàu hộ vệ tên lửa Ngọc Lâm 569 và Vận Thành 571.
Thời gian gần đây, hạm đội Nam Hải lại là lực lượng được nhận nhiều tàu chiến mặt nước mới nhất do công nghiệp đóng tàu Trung Quốc sản xuất.
Toàn bộ các tàu khu trục có tên lửa mới nhất loại Type-052C đều được biên chế về hạm đội Nam Hải. Tàu khu trục nhỏ mới nhất loại Type-054A/D cũng được ưu tiên cho hạm đội này. Trong tổng số 11 chiếc tàu khu trục nhỏ Type-054 mới có đến 8 chiếc được điều động biên chế cho hạm đội Nam Hải.
Loại tàu đổ bộ mới nhất, lớp Ngọc Chiêu, của công nghiệp đóng tàu Trung Quốc cũng được giao cho hạm đội Nam Hải. Không những thế, hạm đội Nam Hải còn "giúp đỡ" một đội tàu tuần tra hùng hậu thuộc lực lượng hải giám Trung Quốc.
Điều đó cho thấy, Trung Quốc coi biển Đông là một trong những địa bàn tối quan trọng trong chiến lược hướng ra biển lớn. Có ý kiến cho rằng, trong tương lai không xa, hạm đội Nam Hải sẽ trở thành lực lượng tác chiến mạnh nhất của Hải quân Trung Quốc
Bộ Tư lệnh Hạm Đội Nam hải đặt tại bờ phía đông của bán đảo Lôi Châu (tỉnh Quảng Châu). Hạm đội này bao gồm 2 hải đội tiềm thuỷ đĩnh, 2 hải đội khu trục hạm và nhiều hộ tống hạm; với tổng số lên đến 50 tàu chiến. Theo các nguồn tin tình báo, Hạm Đội Nam Hải là hạm đội có nhiều tàu chiến nhất và được trang bị các chiến hạm hiện đại như tàu ngầm hạt nhân Type 094 đầu tiên của hải quân Trung Quốc.
Để hiểu một phần nhiệm vụ của Hạm Đội Nam Hải, chúng ta hãy coi một sự kiện đặc biệt: Tất cả lực lượng thủy quân lục chiến và phần lớn tàu đổ bộ của Trung Quốc trực thuộc hạm đội này. Như vậy có nghĩa là lãnh đạo quân sự Bắc Kinh dự trù nơi có nhu cầu lớn nhất cho lực luợng đổ bộ chính là vùng hoạt động Biển Đông. Một vùng giáp với đất liền Việt Nam và các đảo tại Trường Sa có quân đội Việt Nam đồn trú.
Cắn cứ tàu ngầm tại Tam Á Đồng thời, căn cứ hải quân này còn có bến tàu cho các tàu nổi. Theo các chuyên viên Tây phương, Tam Á có xác xuất sẽ là nơi đồn trú các hàng không mẫu hạm mà Trung Quốc có thể hạ thủy trong 5 đến 10 năm tới.Cho nên từ địa điểm chiến lược Tam Á, Hạm Đội Nam Hải có thể khống chế Biển Đông, và gây không ít khó khăn cho hải quân Hoa Kỳ , VN , ....trong việc bảo vệ tự do hàng hải.
Mối đe đọa từ Trung Quốc nói chung và Hạm Đội Nam Hải nói riêng không chỉ là vấn đề giả thuyết. Thái độ của Bắc Kinh đối với Biển Đông càng ngày càng được thể hiện rõ. Cuối năm 2007 Quốc Vụ Viện Trung Quốc cho thành lập huyện Tam Sa để chính thức quản lý quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Cũng vào thời điểm đó, Hạm Đội Nam Hải tổ chức tập trận lớn ở vùng Hoàng Sa gồm các kế hoạch tiếp vận và đổ bộ lên đất liền.
Thời kỳ mà Mao Trạch Đông hoặc Chu Ân Lai có thể kiểm soát chính sách của Trung Quốc chỉ đơn giản bằng các nghị định đã qua rồi .... Việc hoạch định chính sách ở Trung Quốc đã trở nên khó khăn hơn nhiều, vì quyền lực phân tán hơn và ít cởi mở hơn cho những can thiệp trực tiếp từ bên trên. Trung Quốc có thể tuyên bố hữu nghị với thế giới bên ngoài, nhưng các năng lực hải quân của họ vẫn tiếp tục mở rộng ra theo những kế hoạch phát triển kéo dài hàng thập kỷ. Sau đó các kế hoạch ấy sẽ tự phát triển, tự sống riêng, một khi có ngân sách và tham vọng dân tộc được đánh thức. Họ tích lũy những thể chế hùng mạnh trong PLA và lực lượng an ninh, coi đó như phương tiện để thực hiện các tham vọng riêng của họ và phục hồi địa vị vĩ đại của nước Trung Hoa. Khi các tàu sân bay xuất hiện cùng tàu hộ tống, cùng thêm nhiều SSBN lớp Jin và tàu ngầm hạt nhân, áp lực đè lên các nước ASEAN ở Biển Đông sẽ dâng cao, và cạnh tranh với Mỹ càng quyết liệt.
Mỹ có thể phải đối diện với nguy cơ bị gạt ra khỏi tây Thái Bình Dương, đó là lý do vì sao chính quyền Obama không có mấy lựa chọn ngoài việc khẳng định lợi ích của mình trên Biển Đông. Trong kịch bản xấu nhất, chiến lược hải quân Trung Quốc sẽ bộc lộ chính sách của Bắc Kinh đối với Biển Đông, và khi đó Trung Quốc sẽ rơi vào con đường đối đầu với Mỹ và cả khu vực.
From :Leszek Buszynski ( Csis),ViInfo ,....